ارائه الگوی مفهومی کارآفرینی کتابداران کتابخانههای دانشگاهی بر اساس مؤلفههای انگیزشی (روانشناختی)، صلاحیتی و حمایتی
نویسندگان
1 دانشیار علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
2 استادیار علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران
doi
10.22054/jks.2018.34645.1194چکیده
هدف از پژوهش حاضر شناخت ویژگیهای مرتبط با کارآفرینی در 3 مؤلفه انگیزشی (روانشناختی)، صلاحیتی و حمایتی و ارائه الگوی مفهومی کارآفرینی کتابداران کتابخانههای دانشگاهی بود. نوع پژوهش، کاربردی و روش آن پیمایشی- تحلیلی بوده است. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه خوداظهاری محقق ساخته بود که بین 109 نفر از کتابداران کتابخانههای 15 واحد جامع دانشگاه آزاد اسلامی ایران توزیع شد. یافتهها نشان داد ویژگیهای انگیزشی و صلاحیتی کارآفرینی کتابداران در حد زیاد و ویژگیهای حمایتی از حد متوسط پایینتر بود. از بین 62 ویژگی کارآفرینی،12 ویژگی انگیزشی، 15 ویژگی صلاحیتی و 5 ویژگی حمایتی به دست آمد که بر مبنای آن، الگوی کارآفرینی طراحی شد. این الگو، به 3 عامل زمینهسازها، تسهیل گرها و توانمندسازها اشاره داشت. توجه به ویژگیهای کارآفرینی در حوزه علم اطلاعات و دانش شناسی، نیازمند الگوی کارآفرینی در خدماترسانی به بهرهگیران اطلاعاتی در رقابتهای ملی و بینالمللی بود. کتابداران باید با کمک فناوریهای جدید، نوآوریهایی که قابلیت تطبیق با نیازهای مراجعان را دارد در سایه کارآفرینی، خلق و با شناخت و تقویت ویژگیهای فردی کارآفرینی خود، موجبات رشد و توسعه اجتماعی با انجام فعالیتهای کارآفرینانه در کتابخانهها را فراهم آورند. الگوی مفهومی این مقاله، از سیر فکری و نتایج تحقیقات علمی در حوزههای روانشناسی، کارآفرینی، اقتصاد و مدیریت استنتاج شده و درواقع رویکرد نوآورانه در حوزه علم اطلاعات و دانش شناسی که خود نتیجه یک رویکرد خردمندانه و با ملاحظه مبانی ویژه حاصل از مطالعات دانشهای دیگر بوده، پیشنهاد و تجویز شده است.