فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه، معماری سازمانی به‌عنوان یکی از الگوهای برنامه‌ریزی فناوری اطلاعات شناخته شده و به‌کارگیری آن به‌عنوان روالی عمومی در همه سازمان‌ها به رسمیت شناخته شده است. معماری سازمانی، وسیله‌ای امیدوارکننده برای هم‌راستایی تغییرات مورد نیاز در استراتژی و فرایندهای کسب‌وکار سازمان با چشم‌انداز پیچیده فناوری اطلاعات است. با توجه به اینکه مبحث مدیریت معماری سازمانی، یکی از ضرورت‌های امروزی سازمان‌ها است و یکی از دغدغه‏های مدیریت معماری سازمانی، ارائه الگوی تدوین قابلیت‌های کسب‌وکار سازمان است، در این مقاله به معرفی الگوها و روش‌های شناسایی قابلیت‌های کسب‌وکار توجه شده است. پژوهش حاضر به‌‎لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش اجرا، اکتشافی است. نمونه آماری را اساتید دانشگاهی و خبرگان معماری آگاه به حوزه قابلیت‌های کسب‌وکار تشکیل داده‌اند. به‌منظور گردآوری اطلاعات در این پژوهش، با 22 نفر از مطلعان کلیدی (حد اشباع) که با روش هدفمند و به قضاوت پژوهشگران انتخاب ‌شده‌اند، مصاحبه باز و عمیق انجام شده است. برای تحلیل و تفسیر داده‌های به‌دست‌آمده از مصاحبه، از روش تحلیل تم استفاده ‌شده است. پژوهش حاضر نشان می‌دهد که در زمینه شناسایی قابلیت‌های کسب‌وکار روش‌های مختلفی وجود دارد که بر اساس نتایج مصاحبه با روش تحلیل تم در نهایت چهار تم اصلی شامل مدل‌های مرجع معماری، مدل‌های ویژه صنعت، مدل‌های مرجع فرایندی و روش‌های مکمل و همچنین 25 تم فرعی بر مبنای تم‌های اصلی شناسایی شد. این مدل از دو طریق پنل خبرگان و ارزیابی موردی در واحد مدیریت فاوای دانشگاه علوم پزشکی اصفهان اعتبارسنجی شد. با استفاده از روش‌های شناسایی‌شده در زمینه قابلیت‌های کسب‌وکار در چهار قالب مدل‌های مرجع معماری، مدل‌های ویژه صنعت، مدل‌های مرجع فرایندی و روش‌های مکمل، در نهایت می‌توان الگویی برای مدل‌سازی قابلیت‌های کسب‌وکار در سازمان‌های مختلف کشور تهیه کرد.