سناریوهای توسعه برای ذخیرهسازی انرژی الکتریکی در کشور ایران با روش ماتریس اثر متقابل
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی انرژیهای تجدیدپذیر، دانشکدۀ مهندسی مکانیک و انرژی، دانشگاه شهید بهشتی تهران
2 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی انرژیهای تجدیدپذیر، دانشکدۀ مهندسی مکانیک و انرژی، دانشگاه شهید بهشتی تهران
3 پژوهشگر، گروه مهندسی انرژیهای تجدیدپذیر، دانشکدۀ مهندسی مکانیک و انرژی، دانشگاه شهید بهشتی تهران
4 دانشیار، گروه مهندسی انرژیهای تجدیدپذیر، دانشکدۀ مهندسی مکانیک و انرژی، دانشگاه شهید بهشتی تهران
doi
10.22059/ses.2023.356379.1030چکیده
سناریونویسی نوعی راهکار برای ترسیم فضای کاری آینده است. سناریوهای متفاوت استراتژیهای متفاوتی را پیشنهاد میکنند که کاربردهای متفاوتی را به همراه خواهند داشت. در روند سناریونویسی، گزینههای واقعی برای تصمیمگیری در مورد اینکه چه اهدافی باید انتخاب شوند و نیز ابزار مورد نیاز برای دستیابی به آن اهداف پیدا میشود. این مقاله با بررسی تلفیقی برنامهریزیها و بهرهگیری از سناریوها برای ذخیرهسازی انرژی در جهان، توصیفکنندهها و حالتهایی را استخراج کرده که پس از بحث و تبادل نظر در جلسههای خبرگی با شرایط ایران متناسبسازی شدهاند. در ادامه ماتریس اثر متقابل برای ارزیابی پارامترها نسبت به یکدیگر تشکیل داده شد و شبیهسازی توصیفکنندهها و حالتها در نرمافزار ScenarioWizard انجام پذیرفت. نتایج در قالب 9 سناریو، مسیرهایی را برای رسیدن به اهداف متفاوت در فضای حالت معرفی کرد. 7 سناریو توسعۀ فناوری در بخش انرژی را دنبال کردند و 2 سناریو توسعۀ فناوری در بخش راهبردی صنعت و معدن را در پیش گرفتند. طبق نتایج این نکته به دست آمد که 8 توصیفکننده فقط در یک حالت سازگار شدند و 5 توصیفکنندۀ باقیمانده در بیشتر از یک حالت سازگار معنا پیدا کردند. رشد منابع تولید پراکنده تا 15 هزار مگاوات برای گسترش سامانههای تولید همزمان برق و حرارت و همچنین، استفاده در مناطق دور از شبکه و تعیین ضریب نفوذ منابع تجدیدپذیر به میزان 10 هزار مگاوات در شبکۀ انرژی الکتریکی کشور از حالتهای مهم کمی برگزیدهشده در توصیفکنندهها بودند. گسترش روابط بینالمللی، جذب سرمایۀ خارجی، استفاده از منابع اعتباری دولتی داخل کشور مانند بودجه و اعتبارات صندوق ملی، توسعۀ مراکز نوآوری صنعتی هدفمند مطابق با نیازهای کشور و توجه همزمان به پارامترهای برنامهریزی، زیرساختی و بهرهبرداری در بحث تابآوری شبکۀ برق از حالتهای برگزیدۀ کیفی حائز اهمیت عنوان شدند. در جمعبندی با توجه به سناریوهای استخراجشده، فناوری باتری، هیدروژن و ذخیرهسازی تلمبۀ ذخیرهای به عنوان فناوریهای اصلی برگزیده شدند.