ارزیابی ظرفیت سازگاری قوانین آب ایران به تغییرات محیطی
نویسندگان
1 دانشآموخته مهندسی منابع آب، گروه مهندسی و مدیریت آب دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 1) دانشیار گروه مهندسی و مدیریت آب، دانشگاه تربیت مدرس، 2) پژوهشکده مهندسی و مدیریت آب دانشگاه تربیت مدرس، 3) گروه میانرشتهای فناوری آب، دانشکده علوم و فناوریهای میانرشتهای، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3 1) استادیار دانشکده حقوق، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، 2) پژوهشگر حقوق آب و حکمرانی آب، 3) مشاور حقوقی و قراردادها، شرکت مدیریت منابع آب ایران، تهران، ایران.
doi
چکیده
سیستمهای منابع آب در کلیه ابعاد طبیعی و اقتصادی-اجتماعی خود دائما در حال تغییر میباشند. درنتیجه به جای مدیریت بر مبنای پیشبینی احتمالات وقایع مختلف در آینده، ناگزیر باید برای امکان وقوع پدیدههای گوناگون در آینده تمهیداتی اندیشیده شود. از این رو چارهای جز این نیست که مدیریت سیستمهای منابع آب بر مبنای سازوکاری برای درک تغییرات و انطباق با آنها استوار شوند. این مکتب مدیریتی که بر سازگاری با تغییرات مبتنی است تحت عنوان مدیریت سازگار شناخته میشود. یکی از ویژگیهای اصلی یک ساختار سازگار، ظرفیت سازگاری نهادی آن در مقابل تغییرات میباشد. از این رو، در این مقاله ظرفیت سازگاری قوانین آب ایران مورد بررسی قرار گرفته است. چارچوب ارزیابی مورد استفاده در این تحقیق چرخ ظرفیت سازگاری است. در این مقاله، کل قوانین آب کشور ایران در پنج دوره شامل دوره مدرن عرفی، دوره حاکمیت حقوق خصوصی، دوره حاکمیت حقوق عمومی، دوره حکمرانی آب با تکیه بر عنصر دولت، و دوره تساهل منجر به بحران، تحلیل میشوند. برای این کار از روش تحلیل محتوای کیفی به همراه امتیازدهی کمی استفاده شده است. نتایج نشان میدهند که ظرفیت سازگاری نهاد رسمی در هر دوره اثر نسبتاً منفی دارد، یعنی در قوانین این دورهها برای مقابله با اثرات منفی شرایط جدید و سازگاری با آنها، خلاءهایی هست که نیاز به ترمیم دارند.
