شبیهسازی هیدروگراف جریان رودخانه با مدل هیدرولوژیکی-توزیعی انعطافپذیر WetSpa-Python
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان-ایران.
2 استاد دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان-ایران.
3 دانشیار دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان-ایران.
4 استادیار دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان-ایران.
5 دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان-ایران.
doi
چکیده
مدلهای شبیهسازی هیدرولوژیکی ابزارهای ارزشمندی برای بررسی موضوعات چالشبرانگیز مرتبط با مدیریت حوضه آبخیز همچون اثر تغییر اقلیم بر منابع آب، تأثیر شهرسازی بر سیلابها و خشکسالیها هستند. در این مقاله از مدل شیءگرا، مدولار و فرآیندمحور WetSpa-Phyton که بر اساس رویکرد مدلسازی انعطافپذیر تهیه شده و با زبان برنامهنویسی پایتون کدنویسی شده است، جهت شبیهسازی هیدروگراف روزانه در حوضه ارازکوسه استفاده شده است. ورودیهای مدل شامل نقشههای رقومی ارتفاع، تیپ خاک و کاربری اراضی و سریهای زمانی بارش، دما و تبخیر است که از آمار 9 ایستگاه هواشناسی در یک دوره ده ساله (سال آبی 85-84 تا 94-93) استفاده گردید. واسنجی مدل بهطور محدود با تخصیص مقادیر منطقی به 8 پارامتر گلوبال (کلی) مدل، بر مبنای بهترین انطباق بین هیدروگراف شبیهسازی و مشاهدهای انجام شد. ارزیابی مدل بر اساس شاخص کلینگ-گوپتا، صورت گرفت که بهترتیب برای دوره واسنجی و اعتبارسنجی مقادیر 0/6 و 0/52 بهدست آمد. همچنین نتایج محاسبات بیلان آبی توسط مدل نشان داد که جریان خروجی از حوضه به ترتیب 13/2 و 18/1 درصد از کل بارش را در دوره واسنجی و اعتبارسنجی به خود اختصاص داده است.