بررسی تصمیمات متخصصین در انتخاب شیوه تصویربرداری تشخیصی در بیماران باردار با ترومای چندگانه 1403
نویسندگان
1 متخصص طب اورژانس، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
2 استادیار گروه جراحی، فوق تخصص جراحی عروق، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
3 دانشیار گروه زنان و زایمان، فلوشیپ نازایی، مرکز تحقیقات بهداشت باروری، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
4 استادیار گروه طب اورژانس، واحد توسعه تحقیقات بالینی پورسینا، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
5 دانشیار گروه طب اورژانس، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
6 استادیار گروه رادیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
7 دکترای تخصصی آموزش پرستاری، مرکز تحقیقات ترومای جادهای گیلان، پژوهشکده تروما، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران.
doi
10.22038/ijogi.2025.85482.6330چکیده
مقدمه: تروماها، از آسیبهای غیرقابل پیش بینی در دوران بارداری هستند که با مرگومیر فراوان و آسیب های مادر و جنین همراه میباشند. انتخاب روش تصویربرداری صحیح در ترومای مادران باردار، جهت کاهش مواجه احتمالی جنین با اشعه های یونیزان حائز اهمیت میباشد. مطالعه حاضر با هدف تعیین تصمیمات متخصصین خبره در ارتباط با انتخاب ابزار تصویربرداری تشخیصی در بیماران باردار با ترومای چندگانه انجام شد. روشکار: این مطالعه آیندهپژوهی در سال 1401 در مرکز آموزشی- درمانی پورسینا استان گیلان انجام شد. سه مرحله اجرا شامل: تعیین متخصصین خبره به روش گلولهبرفی، طراحی 18 سناریوی جامع در مورد زنان باردار دچار ترومای چندگانه و رأیگیری از بهترین روش تصویربرداری در سناریوهای مطرح شده بود. ابزار این مطالعه، فرمهای سناریوهای توصیفی بودند و تحلیل دادهها صرفاً بر اساس قضاوت کلینیکی و دانش تخصصی خبرگان انجام شد؛ نتایج نهایی نیز با توجه به بیشترین میزان توافق یا میانگین آراء گردآوری و استخراج شد. یافته ها: استفاده از رادیوگرافی ساده برای آسیب های اندام، سونوگرافی برای آسیب های شکمی و سیتی اسکن در آسیب های سر در اولویت بوده و استفاده از ماده حاجب درون رگ تا حد امکان در مادران باردار منع می باشد. استفاده از رادیوگرافی ساده در مورد آسیب اندام ها، چه فوقانی و چه تحتانی، اولین گزینه برای تشخیص در زنان باردار در یک مرکز ترومایی بود. در آسیب های ناحیه شکم و لگن، سونوگرافی نسبت به سیتی اسکن در اولویت و تا حد امکان از ماده حاجب در زنان باردار خصوصاً در سه ماهه اول نباید استفاده شود. در آسیب های ناحیه سر و گردن، استفاده از سیتی اسکن در موارد نیاز به تصویربرداری، در اولویت است. در مورد MRI در موارد اورژانسی و کمبود وقت، گزینه مناسبی نبوده و با سیتی اسکن جایگزین خواهد شد. نتیجه گیری: در مدیریت زنان باردار دچار مولتیتروما، پس از مشورت با چند متخصص، باید روش درمانی فردمحور با کمترین عوارض برای مادر و جنین انتخاب شود. این تصمیم بر اساس شرایط ویژه هر بیمار و نوع تروما صورت میگیرد تا بهترین نتایج و حداقل آسیبها حاصل شود. همکاری تیمهای زنان، جراحی و اورژانس در این فرآیند حیاتی است.