مدیریت مصرف آب و تعیین کننده های آن در گندمکاران شهرستان اُرزوئیه
نویسندگان
1 دانشیار/ دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج.
2 دانش آموخته کارشناس ارشد ترویج کشاورزی/ گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج
doi
چکیده
هدف این پژوهش واکاوی رفتار مدیریت مصرف آب و تعیینکنندههای آن در بین گندمکاران شهرستان اُرزوئیه در استان کرمان بود. این تحقیق از نظر ماهیت از نوع کمّی، با توجه به هدف از نوع تحقیقات کاربردی و از لحاظ نحوهی گردآوری داده ها جزء تحقیقات توصیفی- تحلیلی از نوع همبستگی است که به شیوه پیمایش انجام پذیرفت. جامعه آماری پژوهش گندمکاران آبی بخش مرکزی شهرستان اُرزوئیه بود (1350=N) که با استفاده از جدول نمونه گیری بارتلت و همکاران، 132 کشاورز از طریق روش نمونه گیری تصادفی ساده مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی ابزار سنجش توسط پانل متخصصان دانشگاهی و بخش اجرا تأیید شد. برای سنجش پایایی ابزار پژوهش نیز مطالعه ای پیشآهنگ در خارج از جامعه ی آماری و طی چند مرحله انجام گرفت و پایایی آن با استفاده از محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (86/0- 58/0) به دست آمد. برای تجزیه و تحلیل دادهها از نرم افزار SPSS استفاده شد. طبق نتایج، متغیر رفتار مدیریت مصرف آب با میانگین 68/4 گویای این است که رفتار مصرف آب گندمکاران مورد مطالعه در حد نسبتاً مطلوبی قرار دارد و حکایت از آن داشت که کشاورزان در عمل اقداماتی در راستای کاهش مصرف آب انجام داده اند. همچنین بین سن، تحصیلات و بُعد خانوار با رفتار مدیریت مصرف آب رابطه معناداری وجود ندارد. نتایج تحلیل تشخیصی نشان داد ویژگیهای ساختار مزرعه گندمکاران (میزان وسعت اراضی، سطح زیر کشت کل محصولات، سطح زیر کشت گندم، نوع روش آبیاری و منبع تأمین آب) مهمترین متغیرهای تعیینکننده رفتار مدیریت مصرف آب کشاورزان به شمار میروند.