پیامدهای توریسم باروری در اهدای شخص ثالث: یک مطالعه مرور دامنه ای
نویسندگان
1 استادیار گروه مامایی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشکده علوم پزشکی ساوه، ساوه، ایران.
2 استادیار گروه پرستاری و مامایی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لارستان، لارستان، ایران.
doi
10.22038/ijogi.2025.87189.6401چکیده
مقدمه: توریسم باروری، اصطلاح جدیدی است که روند رو به رشدی در دهه اخیر داشته است. این موضوع به جابهجایی مردم به کشورهای دیگر به منظور انجام درمان ناباروری منعطف می شود. زمانی که این پدیده با اهدای گامت، جنین یا رحم جایگزین همراه باشد، متضمن مسائل متعددی است که هم از سوی سیاستگذاران و هم از سوی اهداءکنندگان و اهداءگیرندگان، باید مورد توجه قرار گیرند، لذا مطالعه حاضر با هدف بررسی پیامدها و چالش های توریسم باروری در موارد اهدای شخص ثالث انجام شد. روشکار: در این مطالعه مروری دامنه ای، مقالات در پایگاه های اطلاعاتیScopus ،PubMed ،Magiran ، SIDو موتور جستجوی Google Scholar از سال 2010 تا 2025 با کلیدواژه های Challenges/ Problems؛ Tourism/ Travel؛ Reproductive/ Fertility؛ ART/IVF؛Third-party/ Gamete/ Sperm/ Oocyte/ Fetus/ Donation و Uterine Surrogacy و معادل های فارسی آنها مورد جستجو قرار گرفتند. مقالات با استفاده از چکلیست STROBEارزیابی شدند؛ در نهایت 15 مقاله وارد مرور شدند. یافته ها: بر اساس نتایج مطالعات، چالش ها در 6 حیطه اصلی شامل: 1- چالشهای دینی فرهنگی، 2- ملاحظات اخلاقی، 3- پیامدهای روانشناختی و جسمی، 4- عوامل زیرساختی و اقتصادی، 5- چالشهای اجتماعی، خانوادگی و نسبتهای خویشاوندی و 6- پیچیدگیهای قانونی مراقبت باروری فرامرزی، قرار می گیرند. نتیجه گیری: توریسم باروری بهویژه در موارد استفاده از خدمات اهداء با مجموعهای از چالشهای چندبُعدی مواجه است، لذا یک پروتکل هماهنگ و جهانی با رویکردی جامع و میانرشتهای که تمام این ابعاد را در نظر بگیرد، ضروری است تا حذف همه معضلات و چالش های این روش درمانی صورت پذیرد.