بررسی اثر مقایسه‌ای نیتروگلیسیرین و میزوپروستول واژینال بر روی آمادگی سرویکس قبل از هیستروسکوپی: یک کارآزمایی بالینی تصادفی شده

نویسندگان

1 استاد گروه زنان و زایمان، مرکز تحقیقات اندمتریوزیس، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه زنان و زایمان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه زنان و زایمان، مرکز توسعه تحقیقات بالینی فیروزآبادی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

4 متخصص زنان و زایمان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

5 دانشیار گروه زنان و زایمان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

6 دکتری داروسازی، دانشکده داروسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

7 استادیار گروه زنان و زایمان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2025.80918.6128
چکیده

مقدمه: هیستروسکوپی برای ارزیابی آسیب‌شناسی داخل رحم قبل و بعد از یائسگی به‌خصوص در مواردی که فرد از خونریزی غیرطبیعی رحمی شکایت داشته، بیماران نابارور و ناهنجاری­ های مشکوک رحمی استفاده می­شود. داروهای آزاد کننده نیتریک اکسید مانند ایزوسورباید مونونیترات، ایزوسورباید دینیترات، نیتروگلیسیرین و نیتروپروساید سدیم بدون ایجاد انقباض رحم، باعث آمادگی سرویکس شده و می‌تواند به‌صورت سرپایی استفاده شوند. مطالعه حاضر با هدف بررسی مقایسه اثر نیتروگلیسیرین با میزوپروستول بر آمادگی سرویکس قبل از هیستروسکوپی انجام شد.روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی دوسوکور در سال 1402-1401 بر روی 90 نفر از بیماران کاندید هیستروسکوپی مراجعه کننده به بیمارستان رسول اکرم (ص) تهران انجام شد. در گروه مداخله اول (A) قرص نیتروگلیسیرین و در گروه مداخله دوم (B) دو عدد قرص میزوپروستول استفاده شد و میزان رایپنینگ سرویکس با دیلاتورهای درجه‌بندی شده در هر دو گروه بررسی گردید. تجزیه و تحلیل داده­ ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 22) و آزمون‌های تی دانشجویی، من ویتنی یو، کای اسکوئر و آزمون دقیق فیشر انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد.یافته ­ها: دو گروه از نظر ویژگی‌های پایه مانند سن، شاخص توده بدنی، سابقه زایمان و وضعیت دهانه رحم مشابه بودند و اختلاف آماری معنی‌داری نداشتند (05/0>p). اگرچه هر دو دارو در ایجاد آمادگی سرویکس برای هیستروسکوپی مؤثر بودند، اما گروه میزوپروستول، عوارض جانبی قابل توجهی مانند کرامپ شکمی و تهوع (9/91%) را گزارش کردند، در حالی که گروه نیتروگلیسیرین، هیچ عارضه‌ای نداشتند. علاوه بر این، خونریزی پس از عمل در گروه نیتروگلیسیرین (8/17%) در مقایسه با گروه میزوپروستول (6/95%) به‌طور معناداری کمتر بود (001/0=p).نتیجه ­گیری: با توجه به اثربخشی مشابه دو داروی نیتروگلیسیرین و میزوپروستول در میزان دیلاتاسیون سرویکس بدون مقاومت، استفاده از نیتروگلیسیرین واژینال به‌دلیل اثربخشی بهتر در کاهش درد بیمار، کاهش خونریزی پس از عمل هیستروسکوپی و عدم وجود عارضه جانبی، نسبت به داروی میزوپروستول واژینال ارجحیت دارد.