فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: آسیب به DNA اسپرم ممکن است با ناباروری مردان ارتباط داشته باشد. از عوامل مرتبط با این آسیب، استرس اکسیداتیو است که تحت تأثیر تعادل بین دریافت غذاهای پرواکسیدانی و آنتی‌اکسیدانی قرار دارد. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط دریافت گروه‌های غذایی با شاخص فرگمنتاسیون DNA (DFI) اسپرم در مردان نابارور ایدیوپاتیک انجام شد. روش‌کار: این مطالعه مورد- شاهدی از اردیبهشت تا اسفند 1403 بر روی 300 نفر از مردان مراجعه کننده به مرکز ناباروری ابن‌سینا انجام شد. گروه مورد شامل 150 مرد با DFI اسپرم بیشتر از 30% و گروه شاهد، مردان با DFI کمتر از 20% بود. DFI اسپرم با کیت SDFA تعیین شد. دریافت­های غذایی با پرسشنامه بسامد خوراک نیمه کمّی روا و پایا برای یک سال گذشته جمع­آوری شد. رابطه هر یک از گروه‌های غذایی با DFI اسپرم بررسی شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 22) و آزمون‌های کای اسکوئر، من ویتنی یو و رگرسیون لجستیک انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته­ ها: افرادی که در بالاترین سهک مصرف سبزیجات قرار داشتند، با ۲۸% کاهش احتمال DFI بالا مواجه بودند (002/0=Ptrend). همچنین مصرف میوه‌ها با ۳۵% کاهش خطر همراه بود (001/0>Ptrend). مصرف سبزیجات زرد و نارنجی با ۲۳% کاهش (005/0=Ptrend) و ترکیب میوه‌ها و سبزیجات با ۴۰% کاهش خطر (001/0>Ptrend) اثرات محافظتی نشان دادند. از سوی دیگر، مصرف لبنیات پرچرب با ۲۵۱% افزایش خطر (001/0=Ptrend)، گوشت‌های فرآوری شده با ۲۲۷% افزایش (001/0=Ptrend) و چربی‌های جامد با ۱۱۹% افزایش خطر DFI اسپرم مرتبط بودند (001/0>Ptrend). همچنین مصرف ماهی (۲۸% کاهش)، مغزدانه‌ها (۳۹% کاهش) و روغن زیتون (۲۱% کاهش) همگی ارتباط معکوس و معناداری با DFI نشان دادند (برای همه موارد 05/0>Ptrend). نتیجه­ گیری: رژیم غذایی غنی از سبزی‌ها، میوه‌ها، ماهی، مغزدانه‌ها و روغن زیتون با DFI اسپرم ارتباط معکوس دارد، درحالی‌که مصرف لبنیات پرچرب، گوشت‌های فرآوری شده و چربی‌های جامد ممکن است خطر آسیب به DNA اسپرم را افزایش دهد.