اعتبارسنجی احادیث نشانههای شیعه؛ مطالعه موردی: انگشتر به دست راست کردن
نویسندگان
1 دانشیار گروه الهیات و معارف اسلامی دانشگاه اراک.
doi
10.30479/mfh.2021.2488چکیده
حدیث، به عنوان دومین منبع معرفت دینی مسلمانان، از جایگاه بالایی در سلسله منابع معرفت دینی برخوردار است. تعمیم آداب و رسوم مذهبی و اجتماعی از عصری به عصری دیگر از سوی پژوهشگر حدیث، از آسیبهایی است که استنباط روشمند حدیث را تهدید میکند. به عنوان مثال، در برخی از احادیث، انگشتر به دست راست کردن یکی از نشانههای شیعه ذکر شده است. نوشتار پیشرو در صدد اعتبارسنجی این حدیث است. بر اساس بررسی صورت گرفته، موردی که به اعتبارسنجی این حدیث مذکور پرداخته باشد، یافت نشد. با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و مقایسه تاریخی میان دادهها، اعتماد به گزارشهای مشهور تاریخی، اعتبارسنجی سندی و متنی احادیث و توجه به آسیب تعمیم آداب و رسوم مذهبی عصری به عصری دیگر، این نتیجه ملاحظه میشود که در عصر امامان (ع)، اهل سنت نیز مثل شیعیان انگشتر را در هر دو دست راست و چپ میکردند و در نتیجه انگشتر به دست راست کردن الزاماً از نشانههای شیعه نیست و احادیثی که چنین رویکردی دارند، با چالشهای جدی رو به رو هستند. همچنین نمیتوان ادعا کرد احادیثی که گویای به دست چپ کردن انگشتر از سوی اهل بیت (ع) هستند، در شرایط تقیه صادر شدهاند.