بررسی تأثیر پماد حاوی روغن جوجوبا بر شدت درد زخم اپی‌زیاتومی در زنان نخست‌زا: کارآزمایی بالینی تصادفی سه‌سوکور

نویسندگان

1 استاد گروه فارماکوگنوزی، مرکز تحقیقات علوم دارویی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد سلامت و رفاه اجتماعی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

4 استاد، گروه مامایی و بهداشت باروری، مرکز تحقیقات مامایی و بهداشت باروری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

5 دانشیار گروه زنان و مامایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2025.84737.6297
چکیده

 مقدمه: برش اپی‌زیاتومی به‌منظور تسهیل خروج جنین در ناحیه پرینه اعمال می‌شود و ممکن است دچار عوارضی مانند درد و التهاب شود. جوجوبا به‌دلیل دارا بودن فلاونوئیدها و ترکیبات فنولی، به واسطه اثر بر روی گیرنده های گابا آمینوبوتریک اسید و مهار آنزیم­ های درگیر در مغز، درد را به‌صورت مرکزی کنترل می‌کند. مطالعه حاضر با هدف تعیین تأثیر پماد حاوی روغن جوجوبا بر شدت درد زخم اپی‌زیاتومی در زنان نخست‌زا انجام شد.روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی سه‌سوکور در سال 1403 بر روی 92 زن نخست‌زای مراجعه کننده به بیمارستان مهدیه تهران انجام گرفت. 46 نفر در گروه مداخله و 46 نفر در گروه دارونما قرار گرفتند. پس از زایمان، به‌مدّت 10 روز، هر 12 ساعت یک‌بار، پماد جهت استعمال موضعی بر روی ناحیه برش برای هر دو گروه مطالعه تجویز شد. ابزارهای گردآوری داده‌ها شامل: پرسشنامه دموگرافیک، چک‌لیست مشخصات مامایی و زنان، فرم وضعیت بهداشتی و مقیاس عددی دیداری سنجش درد بود. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 21) و آزمون­ های کای اسکوئر، تی مستقل، دقیق فیشر و آزمون واریانس دوعاملی انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد.یافته ­ها: بین استفاده از پماد حاوی روغن جوجوبا و درد به‌طور کلی در 3 حالت اندازه‌گیری تفاوت آماری معناداری وجود داشت (001/0p<) و 1/71% از تغییرات ایجاد شده در متغیر درد به‌دلیل استفاده از پماد حاوی روغن جوجوبا بوده است. در مقایسه میانگین بهبودی زخم در سه مرحله، روند کاهش درد در گروه مداخله در روز 5 بعد از زایمان و روز 10 بعد از زایمان بیشتر از گروه کنترل بود (001/0=p).نتیجه­ گیری: پماد حاوی روغن جوجوبا سبب تقلیل شدت درد ناشی از برش اپی­ زیاتومی در زنان نخست‌زا می­ شود.