تحلیل تأثیر روایات اسرائیلی بر آراء فقهی مفسران تا پایان قرن 5 (با تأکید بر خلقت حواء در سفر پیدایش)
نویسندگان
1 استادیار گروه معارف قرآن دانشگاه قرآن و حدیث، تهران.
2 دانش آموخته دکتری دانشگاه قرآن وحدیث (پردیس تهران)
3 دانشیار دانشگاه تهران (پردیس فارابی)
doi
10.30479/mfh.2021.2337چکیده
نفوذ روایات اسرائیلی (به معنای اخص) که اصلیترین منبع آنها متون دینی یهود و نقلهای اهلِکتابِ نومسلمان بود، به منابع روایی و تفسیری مسلمانان، امری مسلّم است. این نوشتار با روش توصیفی-تحلیلی و انتقادی به بررسی تأثیر این روایات بر آراء فقهی مفسران پرداخته است. اعتماد کورکورانه برخی از مسلمانان به این روایات، نقل مکرّر و کتابت آنها در کتب روایی باعث گردید کثرت نقل بر عقل سیطره یافته، روایات مخالف با آموزههای قرآن کریم، مقبول اکثر مفسران و عالمان افتد. پیامد این پدیده، صدور احکامی فقهی بر پایهی آموزههای اسرائیلی بود. آنچه از محتویات سفر پیدایش به روایات اسلامی نفوذ یافت و بر آراء مفسران در حوزه فقه اثر گذاشت، در عرصه احکام زنان کاملاً مشهود است. باور أسفه السفهاء بودن زنان و وجوب نصب قیم برای آنها در امور مالیشان، قصاص نشدن مرد برای ضرب و جرح همسرش و ... احکامی از این دست هستند.