بررسی تأثیر رایحه‌درمانی با اسانس میخک بر اضطراب و درد پس از سزارین: یک مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی شاهددار

نویسندگان

1 استادیار گروه اپیدمیولوژی و آمار، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم‌آباد، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم‌آباد، ایران.

3 استادیار گروه مامایی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم‌آباد، ایران.

4 دانشیار گروه مامایی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم‌آباد، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2025.83036.6225
چکیده

مقدمه: زنان بعد سزارین درد شدید و غیرقابل‌ تحملی را تجربه می‌کنند که به نوبه خود موجب اضطراب بیش از حدی در مادر می‌گردد. امروزه به‌دلیل عوارض داروهای ضددرد، روش‌های غیردارویی مانند رایحه‌درمانی جهت کاهش درد مورد توجه قرار گرفته است و با این هدف تأثیر اسانس‌های مختلفی مورد ارزیابی قرار گرفته‌اند، از این‌‌رو مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر رایحه‌درمانی با اسانس میخک بر اضطراب و درد پس از سزارین صورت گرفت. روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی شاهددار با پیش‌آزمون - پس‌آزمون در سال 1402 بر روی 72 زن متقاضی انجام عمل سزارین بستری در بیمارستان طالقانی شهر ایلام صورت گرفت. در گروه کنترل، رایحه‌درمانی با استفاده از نرمال سالین و در گروه مداخله با استفاده از رایحه میخک انجام شد. سطح اضطراب و درد با استفاده از پرسشنامه ارزیابی گردید. تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 22) و آزمون‌های‌ تی مستقل، آنالیز واریانس با مقادیر تکراری و در صورت نیاز آنالیز کوواریانس صورت گرفت. میزان p کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد. یافته­ ها: اضطراب آشکار و پنهان قبل از مداخله و 4 ساعت پس از مداخله در دو گروه تفاوت معنی­ داری نداشت (05/0<p)، اما در ساعات 8 و 12 پس از مداخله، میانگین نمره اضطراب در دو گروه دارای تفاوت معنی­ داری بود (001/0>p). در ساعات 4، 8 و 12 پس از مداخله، میانگین نمره درد در دو گروه تفاوت معنی‌داری نشان دادند (001/0>p). نتیجه­ گیری: رایحه‌درمانی با اسانس میخک می‌تواند به‌طور مؤثری اضطراب و درد پس از سزارین را کاهش دهد.