اعتبار و پایایی مقیاس ترسیمی سرزندگی کودکان 6 تا 12 سال

نویسندگان

1 روان شناس سلامت، دانشگاه تهران

2 روان شناس سلامت، استادیار دانشگاه سمنان

doi
10.22038/jfmh.2014.3552
چکیده

مقدمه: سرزندگی به عنوان احساس اشتیاق، طراوت و سرشار بودن از انرژی، شناخته شده است. هدف اصلی این پژوهش، بررسی پایایی و اعتبار آزمون ترسیمی سرزندگی کودکان بود. روش‌کار: این مطالعه از نوع سنجش روایی پیش‌بین با روش باز‌آزمایی انجام گردید. نمونه‌ی پژوهش شامل 281 (54%) دختر و 239 (46%) پسر بین 6 تا 12 سال از مدارس شهر تهران و به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شده بودند. این مقیاس در سه مرحله ساخته و ویژگی‌های روان‌سنجی آن مورد مطالعه قرار گرفت. سطح اول شامل تحلیل کیفی ترسیم کودکان، مصاحبه و ساخت مقیاس بود. در سطح دوم، روایی محتوایی مقیاس محاسبه شد. سپس در سطح سوم، پایایی بازآزمایی مقیاس آزمون ترسیمی سرزندگی (نتایج دو بار اجرای آزمون) بررسی گردید. یافته‌ها: نتایج پایایی بازآزمایی مقیاس، معنی‌دار به دست آمد (83/0=r و 001/0P<). ضریب آلفای کرونباخ برای ارزیابی همسانی درونی 89/0 شد. اعتبار مقیاس ترسیمی سرزندگی کودکان با استفاده از تشخیص چهره‌ها به عنوان مقیاس تصویری (93/0=r و 001/0P<)، مقیاس کوتاه افسردگی-شادی کودکان به عنوان مقیاس قلم و کاغذی (72/0=r و 05/0P<)، ارزیابی معلم (91/0=r و 001/0P<) و نمره‌ی ورزش به عنوان مقیاس رفتاری (95/0=r و 001/0P<) محاسبه گردید. نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش با یافته‌های پیشین در مورد نشانگرهای هیجانی در ترسیم کودکان هم‌خوانی داشت. این ابزار می‌تواند برای ارزیابی بالینی و کاربرد در حوزه‌ی روان‌شناسی سلامت کودکان، کارآمدی خوبی داشته باشد.