طراحی و استانداردسازی پرسشنامه ارزیابی کیفیت زندگی زنان در آستانه یائسگی و یائسه

نویسندگان

1 استادیار بهداشت باروری، مرکز تحقیقات علوم باروری و سلامت جنسی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

2 کارشناس گروه مامایی و بهداشت باروری، مرکز تحقیقات علوم باروری و جنسی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

3 کارشناس ارشد اپیدمیولوژی، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

4 دانشیار گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

5 دانشیار گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران. مراقبت‌های اجتماعی و اولیه، دانشکده پزشکی، دانشگاه کیل، کیل، استافوردشایر، انگلستان.

doi
10.22038/ijogi.2024.74858.5856
چکیده

مقدمه: کیفیت ­زندگی زنان ­یائسه، همواره یک مسئله مهم بهداشتی است. پرسشنامه­ های موجود در ایران برای ارزیابی کیفیت ­زندگی زنان ­یائسه پرسشنامه­ های کوتاه ترجمه­ شده­ای ­هستند که اکثراً تنها به اندازه­گیری فراوانی و شدت علائم یائسگی می‌پردازند و تمام ابعاد اثرگذار بر کیفیت ­زندگی در این دوران را شامل نمی­ شوند، لذا مطالعه حاضر با هدف طراحی و استاندارد­سازی پرسشنامه ارزیابی کیفیت ­زندگی زنان در آستانه یائسگی و یائسه انجام شد. روش‌کار: نسخه فارسی پرسشنامه با فرآیند "ترجمه- برگردان- ترجمه" تهیه و بر روی 370 نفر از زنان سن 60-47 ساله که به‌صورت تصادفی از زنان تحت پوشش مراکز جامع سلامت شاهین ­شهر اصفهان انتخاب شدند، ارزیابی شد. برای ارزیابی روایی صوری از شاخص­ امتیاز ­تأثیر، برای ارزیابی روایی محتوا از شاخص­ روایی محتوایی و نسبت اعتبار محتوا، برای ارزیابی روایی سازه از روش ­های همبستگی روایی همگرایی و روایی افتراقی و تحلیل عاملی اکتشافی و برای ارزیابی پایایی پرسشنامه و شاخص ضریب پایایی از روش‌های بازآزمایی و آلفای ­کرونباخ استفاده­ گردید. یافته ­ها: پرسشنامه نهایی شامل 4 مقیاس (مقیاس روانی، جنسی، فیزیکی، روان­تنی) و 43 سؤال می‌باشد. بر اساس نتایج، هر یک از ابعاد روانی، جنسی، فیزیکی و روان‌تنی به‌ترتیب ضرایب آلفای کرونباخ 862/0، 805/0، 669/0، 728/0 و در کل 879/0 و به‌ترتیب مقادیر همبستگی درون خوشه‌ای 875/0، 899/0، 841/0، 908/0 و در کل 824/0 را کسب کردند. روایی صوری، روایی محتوا و روایی سازه تأیید شد. نتیجه ­گیری: مطالعه حاضر یک ابزار استاندارد، روا و پایا برای ارزیابی کیفیت زندگی زنان در آستانه یائسگی و یائسه به زبان فارسی ارائه می­ کند و استفاده از این پرسشنامه جهت ارزیابی کیفیت زندگی این زنان می‌تواند گامی مؤثر در جهت بهبود آن باشد.