برآورد مقدار هدررفت آب ناشی از تبخیر در سد کالپوش استان سمنان و بررسی روش‌های کاهش آن

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی شاهرود،ایران.

2 استادیار مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران.

doi
10.22044/jsfm.2025.15984.3956
چکیده

در مناطق خشک و نیمه‌خشک علت عمده تلفات آب را میتوان پدیده‌ای به نام تبخیر سطحی دانست، که باتوجه‌به موقعیت و شرایط آب‌وهوایی کشورها، به‌عنوان یک عامل مهم در میزان تلفات منابع آبی در یک کشور، نقش ایفا میکند. در این پژوهش به برآورد میزان تبخیر در سد کالپوش واقع در استان سمنان پرداخته و با درنظرگرفتن شرایط اقلیمی و آب‌وهوایی و ... میزان تبخیر از فرمولهای تجربی و همچنین اندازهگیری بیلان آب محاسبه شده است. در ادامه بهینهترین روش و ضریب تبخیر مناسب برای برآورد تبخیر انتخاب می‌گردد. باتوجه‌به محاسبات انجام شده مدل ایوانف با کمترین میزان خطا بهترین همپوشانی را با میزان تبخیر اندازه گیری شده با استفاده از تشت تبخیر داشته و ضریب مناسب تبخیر از بین ضرایب بین 0.6 تا 0.9 بررسی و ضریب 0.85 با کمترین خطا انتخاب گردید و سپس در رتبه بعد فرمول تجربی سازمان عمران آمریکا انتخاب گردید. روش‌های دیگر به علت در نظرنگرفتن فشار بخار در آن فرمولها و احتمال خطای محاسبات با مقدار واقعی قابل‌استفاده برای سد کالپوش نمیباشند.