بررسی تأثیر تجویز ویتامین D بر علائم بالینی و آزمایشگاهی نوجوانان مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک دارای کمبود ویتامین D: یک مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی شده دوسویه‌کور

نویسندگان

1 متخصص زنان و مامایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران.

2 استاد گروه آمار، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران.

3 دانشیار گروه زنان و مامایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2024.70923.5626
چکیده

مقدمه: از آنجایی‌که نتایج ضدونقیضی درباره­ ارتباط بین سطح ویتامین D افراد با بروز سندرم تخمدان پلی­کیستیک و اختلالات متابولیکی مرتبط با آن گزارش شده است، مطالعه حاضر با هدف تعیین تأثیر تجویز ویتامین D بر علائم بالینی و آزمایشگاهی نوجوانان مبتلا به سندرم تخمدان پلی­ کیستیک دارای کمبود ویتامین D انجام شد.روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی شاهددار تصادفی‌سازی شده دوسویه‌کور در سال 95-1393 بر روی 50 نفر از بیماران با شواهد سونوگرافیک سندرم تخمدان پلی‌کیستیک دارای کمبود ویتامین D در دو گروه کنترل و مداخله انجام شد. به گروه مداخله، ویتامین D و به افراد گروه کنترل، دارونما داده شد. علائم بالینی، آزمایشگاهی و سونوگرافیک قبل و بعد از مداخله در دو گروه مقایسه شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 16) و آزمون‌های یو من‌ویتنی و ویلکاکسون انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد.یافته­ ها: مداخله باعث بهبود سطح ویتامین D در افراد گروه مورد شد (001/0˂p). تفاوت معناداری بین افراد گروه مداخله و کنترل، از نظر سطح انسولین ناشتا (001/0=p)، سطح سرمی تستوسترون (001/0˂p)، سطح آزاد تستوسترون (042/0=p)، نسبت LH به FSH (001/0˂p)، سطح LH (001/0˂p)، فشارخون دیاستولیک (027/0=p) و شدت هیرسوتیسم (016/0=p) مشاهده شد. سندرم تخمدان پلی­ کیستیک و الیگومنوره در گروه کنترل بیشتر بود (01/0˂p)؛ ولی تفاوت معناداری بین دو گروه از نظر قند خون ناشتا، تری­ گلیسیرید،HDL ، فشارخون سیستولیک، شدت آکنه و حجم تخمدان­ ها مشاهده نشد (05/0˃p).نتیجه­ گیری: با توجه به نقش ویتامین D در تکامل تخمک و ارتباط آن با کاهش و تنظیم انسولین، مصرف این مکمل در بهبود علائم بالینی و آزمایشگاهی سندرم پلی‌کیستیک تخمدان و متعاقب آن، اصلاح اختلال قاعدگی و هیپرآندروژنیسم پیشنهاد می‌شود. همچنین در این پژوهش، مصرف ویتامین D باعث تفاوت معنادار در مقاومت به انسولین بین دو گروه بعد از مداخله نشد.