اثر تمرینات ورزشی ترکیبی همراه با مصرف مکمل زنجبیل بر سطوح PGE2 و علائم دیسمنوره اولیه در دختران بی‌تحرک

نویسندگان

1 استادیار فیزیولوژی ورزشی، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران.

2 استاد گروه فیزیولوژی ورزشی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران.

3 استادیار فیزیولوژی ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2023.73866.5793
چکیده

مقدمه: دیسمنوره اولیه، یکی از شایع‌ترین اختلالات قاعدگی در بین زنان است که اثرات منفی بر فعالیت‌های اجتماعی آنان دارد. با این حال انجام تمرینات ورزشی منظم و استفاده از گیاهان دارویی برای درمان دردهای دیسمنوره اولیه در بین زنان مبتلا رواج یافته است، لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی و مقایسه اثر تمرینات ورزشی ترکیبی همراه با مصرف مکمل گیاهی زنجبیل بر سطوح شاخص خونی پروستاگلاندین E2 (PGE2) و علائم دیسمنوره اولیه (شدت و مدت درد) در دختران بی‌تحرک انجام شد. روش‌کار: در این مطالعه نیمه‌تجربی 60 دختر جوان بی‌تحرک دارای دیسمنوره اولیه متوسط یا شدید به روش تصادفی ساده در یکی از چهار گروه: تمرین همراه با مصرف زنجبیل، تمرین با مصرف شبه‌دارو، مکمل زنجبیل و شبه‌دارو قرار گرفتند. گروه‌های تمرینی به انجام تمرینات ورزشی ترکیبی در دو بخش فعالیت استقامتی و بخش فعالیت مقاومتی پرداختند. افراد گروه‌های مصرف کننده مکمل نیز در 3 سیکل قاعدگی کپسول زنجبیل را مصرف کردند. شدت درد دیسمنوره با استفاده از مقیاس آنالوگ بصری (VAS) و مدت درد با استفاده از معیار قاعدگی کوکس (CAS) اندازه‌گیری شد. در دو مرحله قبل و بعد از انجام پژوهش، PGE2 تمام شرکت‌کنندگان مورد بررسی قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 23) و آزمون‌های تحلیل کوواریانس، تی زوجی و آزمون‌های ناپارامتریک انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته­ ها: سطوح PGE2 در گروه‌های مکمل زنجبیل، تمرین با شبه‌دارو و تمرین با مکمل زنجبیل در پایان مطالعه کاهش معناداری یافت (05/0‌>p). کاهش معنی‌داری در مقادیر شدت و مدت درد دیسمنوره در تمامی گروه‌های مورد مداخله در مقایسه با گروه شبه‌دارو در قاعدگی دوم و سوم مشاهده شد. همچنین اختلاف معنی‌داری بین دو گروه تمرینی با مصرف مکمل و شبه‌دارو در مقادیر شدت درد وجود داشت (05/0‌>p). نتیجه ­گیری: مصرف مکمل گیاهی زنجبیل و انجام تمرینات ورزشی ترکیبی از طریق کاهش سطوح PGE2 می‌تواند باعث بهبود علائم دیسمنوره اولیه در دختران بی‌تحرک شود و به‌نظر مصرف مکمل زنجبیل و تمرین ترکیبی در کنار هم می‌تواند اثر تعاملی و هم‌افزایی داشته باشد.