استخراج، خالص سازی و تعیین ساختار پلی ساکارید غالب جداشده از ریشه های گیاه چوبک کرک غدهای
نویسندگان
1 گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
2 گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
doi
چکیده
پلیساکارید محلول در آب جدیدی با وزن مولکولی 2/35 کیلودالتون و درجة چرخش نوری °5/178+ توسط آب داغ C°80 از ریشههای گیاه چوبک کرک غدهای استخراج شد. خالصسازی پلیساکارید با استفاده از ستونهای کروماتوگرافی دیاتیلآمینواتیل-سلولز و سفادکس جی-50 انجام گرفت و فراکشن غالب (پلیساکارید خالص) جمع آوری و به روش انجمادی خشک شد. راندمان استخراج پلیساکارید ناخالص و خالص به ترتیب 4/3% و 3/2% بود. مقدار قند کل پلیساکارید خالص 2/98% بود و جذبی در ناحیة 280 نانومتر از طیف فرابنفش نداشت که عدم حضور پروتئین و اسیدهای نوکلئیک در ساختار آن را نشان داد. نتایج آنالیز واحدهای مونوساکاریدی سازندة پلیساکارید خالص با دستگاه کروماتوگرافی گازی نشان داد که از واحدهای مونومری گلوکز گالاکتوز، آرابینوز و مانوز به ترتیب با نسبتهای مولی 9/2، 1/6، 9/0 و 1 تشکیل شده است. شناسایی ساختار پلیساکارید خالص توسط تلفیقی از آزمونهای آنالیز شیمیایی و دستگاهی مانند متیلاسیون، اکسیداسیون پریودات و تجزیه اسمیت، هیدرولیز ناقص اسیدی، مادون قرمز و رزونانس مغناطیس هسته اتمهای کربن و پروتون صورت گرفت و نتایج حاصل نشان داد واحدهای گالاکتوز با اتصال (6→1)α اسکلت اصلی ساختار پلیساکارید خالص را تشکیل میدهند. واحدهای گالاکتوز در نقاطی از زنجیر اصلی از محل کربنهای شمارة 2 و 3 خود دارای انشعاب بوده و شاخهها توسط واحدهای مونوساکاریدی گلوکز، آرابینوز و مانوز به انتها میرسند.