مقایسه تأثیر والپروات سدیم و سیترونلول بر غلظت استریول، گنادوتروپین جفتی و آلفافیتوپروتئین در سرم مادر و جنین و مایع آمنیوتیک در موش صحرایی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم تشریحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

2 استادیار بافت‌شناسی مقایسه‌ای، مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

3 دانشیار گروه آناتومی مقایسه‌ای، مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

4 پزشک عمومی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم ایران.

doi
10.22038/ijogi.2023.23395
چکیده

مقدمه: مصرف بسیاری از داروهای ضدصرع مانند والپروات سدیم در دوران بارداری، دارای اثرات مخرب و تراتوژنیک می­ باشد. بنابراین مطالعه حاضر با هدف مقایسه تأثیر سدیم والپروات و داروی کم‌خطرتر سیترونلول بر سطح متغیرهای سه­ گانه تشخیص ناهنجاری­ های سیستم عصبی در مادر و جنین انجام شد. روش‌کار: در این مطالعه تجربی که در سال 1398 انجام شد، 18 سر موش صحرایی ماده بالغ از نژاد ویستار (200-220 گرم، 12-10 هفته) به 3 گروه 6تایی شامل کنترل، تجربی 1 (دریافت کننده والپروات سدیم/ 400 میلی­گرم بر کیلوگرم) و تجربی 2 (دریافت کننده سیترونلول/ 400 میلی­ گرم بر کیلوگرم) تقسیم شدند و پس از قرار گرفتن در کنار موش نر و تأیید حاملگی (پلاک واژنی و واژینال اسمیر)، والپروات سدیم و سیترونلول را در روزهای 7، 8، 9 و 10 بارداری به‌صورت داخل صفاقی دریافت نمودند. در روز 18 بارداری، نمونه ­برداری از سرم مادر، سرم جنین و مایع آمنیوتیک انجام گرفت و میزان استریول آزاد، هورمون گنادوتروپین جفتی و آلفافیتوپروتئین با روش الایزا سنجیده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 21) و آزمون آماری آنووا و تست دانکن انجام گرفت. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته­ ها: میانگین غلظت استریول، گنادوتروپین جفتی و آلفافیتوپروتئین در سرم مادر، سرم جنین و مایع آمنیوتیک در گروه سیترونلول تفاوت معنی­ داری با گروه کنترل نشان نداد (05/0p>)، اما در گروه والپروات سدیم کاهش معنی­ دار سطح استریول و گنادوتروپین جفتی و افزایش معنی­ دار آلفافیتوپروتئین در سرم مادر، سرم جنین و مایع آمنیوتیک نسبت به گروه­ های کنترل و تجربی 2 مشاهده شد (05/0p<). نتیجه ­گیری: سیترونلول به‌عنوان یک داروی ضدصرع با عوارض جانبی کمتر و ایمنی بیشتر می ­تواند در دوران بارداری مورد استفاده قرار گیرد.