مقایسه دو روش مدین و پارامدین بر میزان بروز سردرد پس از بیحسی نخاعی در زنان تحت بیحسی اسپاینال: یک مطالعه مرور نظامند
نویسندگان
1 استادیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی، مراقبت ویژه و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران.
2 استادیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی، مراقبت ویژه و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران.
3 استادیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی، مراقبت ویژه و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران.
4 استادیار گروه بیهوشی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران.
5 استادیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی، مراقبت ویژه و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران.
6 دانشیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.
7 دانشیار گروه بیهوشی، مرکز تحقیقات بیهوشی، مراقبت ویژه و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران.
8 متخصص بیهوشی و مراقبتهای ویژه، مرکز تحقیقات بیهوشی و کنترل درد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.
doi
10.22038/ijogi.2023.23400چکیده
مقدمه: سردرد پس از بی حسی نخاعی، یک مشکل شایع در زنان باردار تحت سزارین با بی حسی نخاعی می باشد. از بین روش های بی حسی ناحیهای، بی حسی نخاعی یکی از رایج ترین روش ها جهت اعمال سزارین می باشد که عمدتاً با دو تکنیک مدین و پارامدین انجام می شود. بنابراین مطالعه حاضر با هدف مقایسه دو روش مدین و پارامدین بر میزان بروز سردرد پس از بی حسی نخاعی در زنان تحت بی حسی اسپاینال بهصورت یک مطالعه مرور نظامند انجام گرفت. روشکار: در این مطالعه مرور نظامند جهت یافتن مقالات مرتبط، پایگاه های اطلاعاتی Scopus، PubMed، Magiran، SID، Medlib، Cochrane، Science Direct و موتور جستجوگر Google Scholar با کلید واژههای فارسی مدین، پارامدین، سردرد پس از بی حسی نخاعی، سزارین، بی حسی اسپاینال و کلید واژههای انگلیسی Median، Paramedian، PDPH، Cesarean Section، Spinal Anesthesia به دو زبان فارسی و انگلیسی، بدون محدودیت زمانی تا تاریخ 20 اردیبهشت 1402 جستجو شدند. جهت ارزیابی کیفی مقالات از چکلیست جداد استفاده شد. یافته ها: مطالعات وارد شده در مرور سیستماتیک شامل 11 مطالعه و محدوده انجام مطالعات بین سال های 2021-2009 بود. در مجموع 1195 بیمار با کلاس بیهوشی 1 و 2 وارد مطالعه شدند. در 4 مطالعه بین دو رویکرد مدین و پارامدین هیچ تفاوت آماری معنیداری بین دو گروه وجود نداشت. در 6 مطالعه روش پارامدین باعث بروز سردرد کمتر نسبت به مدین و در 1 مطالعه روش مدین باعث بروز سردرد کمتر نسبت به پارامدین شده بود. نتیجه گیری: استفاده از روش پارامدین نسبت به تکنیک مدین می تواند باعث بروز کمتر سردرد پس از بیحسی نخاعی بعد از عمل جراحی سزارین شود. پیشنهاد می شود متخصصین بیهوشی در صورت امکان از تکنیک پارامدین جهت بی حسی اسپاینال برای زنان تحت عمل جراحی سزارین استفاده کنند تا از بروز سردرد پس از بی حسی نخاعی بعد از عمل جراحی در این بیماران جلوگیری یا کاهش دهند.
