تحلیل روانشناسی محیطزیستی رفتار مشارکتگرایانه کشاورزان در حفاظت از آب
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسیارشد گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، داشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
doi
چکیده
یکی از راهکارهای خروج از بحران آب "توأم ساختن راهکارهای فناورانه با راهبرهای اجتماعی ـ رفتاری" است تا به این واسطه، تغییرات زیربنایی در راستای حفاظت منابع آب در افراد جامعه ایجاد شود. بر این اساس، هدف این پژوهش، تحلیل روانشناسی محیطزیستی از رفتار مشارکتگرایانه کشاورزان در حفاظت از آب بود. این مطالعه از نوع پژوهشهای "کاربردی" و "توصیفی ـ همبستگی" است. ابزار پژوهش، پرسشنامهای بود که روایی آن با استفاده از نظرات پانلی از متخصصان ترویج و آموزش کشاورزی و کارشناسان آب و پایایی با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ (90/0≥α≥75/0) مورد تأیید قرار گرفت. جامعهی آماری، شامل 23750 نفر از کشاورزان جنوب حوزه آبریز دریاچه ارومیه بود که 378 نفر از آنها با استفاده از جدول کرجسی و مورگان با روش نمونهگیری تصادفی طبقهای با انتساب متناسب انتخاب شدند. یافتههای تحلیل رگرسیونی نشان دادند که کشاورزان دارای ارزشهای فردگرایانه، رفتارهای مشارکتگرایانه کمتری نسبت به کشاورزان دارای ارزشهای جمعگرایانه در راستای حفاظت از منابع آب از خود نشان میدهند. فزون بر این، این دو متغیر توانستند، 5/32 درصد از تغییرات رفتار حفاظت آب مشارکتگرایانه را پیشبینی کنند. نتایج حاصل از آزمون t هم نمایانگر آن بود که میان دو گروه از کشاورزانی که در کلاسهای آموزشی مرتبط با موضوع آب شرکت کرده بودند و آنهایی که در چنین کلاسهای شرکت نکرده بودند، از لحاظ رفتار حفاظت از آب مشارکتگرایانه تفاوت معنیدار وجود دارد.
