پوتین و الحاق کریمه به روسیه؛ واکاوی ژئوپلیتیکی از اقدام روسیه در الحاق شبه جزیرۀ کریمه
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی، دانشکدة حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز
doi
10.22059/jhgr.2018.259155.1007716چکیده
بروز بحران اوکراین، بهعنوان یکی از مهمترین مناقشات قرن بیستویکم، روسیه را در مقابل غرب قرار داده و به یکی از بحثبرانگیزترین مسائل در عرصة بینالملل تبدیل شده است. رویِ کار آمدن غربگرایان در انتخابات 2004 در اوکراین و اتفاقات متعاقب آن موجب گسترش تنش در روابط غرب و روسیه شد. تشدید این تنشها باعث شد روسیه نسبت به منافع سنتی خود در اوکراین احساس خطر کند و در پی تشدید بحران، روسیه شبهجزیرة کریمه را به خود الحاق کرد. الحاق شبهجزیرة کریمه توسط روسیه با واکنش تند غرب و اروپا مواجه شد و تحریمهای سخت و گستردهای علیه روسیه اعمال شد. این مقاله در پی پاسخ به این پرسش اساسی است که روسیه از الحاق کریمه چه منافعی عایدش میشود که حاضر به تحمل تحریمهای شدید غرب و اروپا شده است؟ و اینکه چه عامل یا عوامل ژئوپلیتیکی باعث تصمیم و حرکت روسیه مبنی بر الحاق شبهجزیرة کریمه به این کشور شد و چه اهداف ژئوپلیتیکی را از این تصمیم و اقدام مدنظر داشته است. استدلال اصلی این مقاله آن است که روسیه بهدلیل ناتوانی تثبیت قدرت خود در اوکراین و حفظ منافع حداکثریاش و احساس خطری که به از دست دادن منافعش در این کشور میکرد، در راستای حفظ منافع خود در اوکراین شبهجزیرة کریمه را، که دارای موقعیت ژئوپلیتیکی منحصربهفرد در اوکراین است و میتواند منافع ژئواستراتژیکی، ژئواکونومیکی، و ژئوکالچری مورد نظر روسیه در اوکراین را تا حد قابل توجهی تأمین نماید، به خود الحاق کرد. روش پژوهش در این مقاله تحلیلی-تبیینی است.در این پژوهش با بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اینترنتی و با رویکردی ژئوپلیتیکی و با تلفیق نظریات ژئوپلیتیک سنتی و جدید به بررسی مسئلة پژوهش پرداخته شده است.