The land use impact evaluation on soil properties through remote sensing in an arid area in southern Iran
نویسندگان
1 Assistant Professor of Department of water engineering, Faculty of Agriculture, Minab higher Education center, University of Hormozgan, Bandar Abbas, Iran
2 Assistant Professor, Hormoz Studies and Research Center, University of Hormozgan, Bandar Abbas, Iran
doi
10.22034/rsgi.2025.62479.1087چکیده
خاک به عنوان بخش اساسی اکوسیستمهای زمینی، نقش کلیدی در چرخه انرژی و مواد ایفا میکند. پیشرفت فناوریهای سنجش از دور، مانند تصاویر Sentinel و پلتفرم Google Earth Engine (GEE)، امکان پایش دقیقتر پارامترهای خاک فراهم شده است. این پژوهش با هدف ارزیابی پارامترهای خاک استخراجشده از GEE و ارتباط آنها با ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی خاک سطحی در کاربریهای مختلف حوضه رودان، در جنوب ایران انجام شد. در این مطالعه، ۲۰۵ نمونه خاک (۰-۱۰ سانتیمتر) از مناطق مختلف جمعآوری و پارامترهایی مانند درصد شن و رس، pH، کربن آلی خاک (SOC) و رطوبت خاک (SM) در آزمایشگاه اندازهگیری شد. از تصاویر ماهوارهای Copernicus با رزولوشن ۱۰۰ متر برای ارزیابی دقت نقشههای کاربری اراضی استفاده شد. تحلیلهای آماری با ضریب همبستگی پیرسون (r)، میانگین خطای مطلق (MAE) و ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE) برای مقایسه دادهها به کار گرفته شد. نتایج نشان داد که دقت برآورد پارامترها متغیر است، بهطوری که رطوبت خاک (r=0.92) و میزان رس (r=0.89) در اراضی کشاورزی با دقت بالایی برآورد شدند، ولی pH (r=0.33) و درصد شن (r=0.55) از دقت کمتری برخوردار بودند. تحلیلهای مکانی نشان داد اراضی کشاورزی و باغها به دلیل محتوای رس بالا و شن کم، بیشترین رطوبت را حفظ میکنند. علاوه بر این، SOC رابطه مثبت با رس (r=0.82) و رابطه منفی با شن و رطوبت (r=-0.89) داشت که نشاندهنده تأثیر بافت خاک بر چرخه کربن است. طبقهبندی کاربری اراضی نیز با دقت۹۵% (کاپا=۰.۹۳) انجام شد، اما مناطق آبی به دلیل تغییرات فصلی، بیشترین خطا را در طبقهبندی داشتند.
