فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سرریزهای لبه‌تیز و لبه‌پهن از متداول‌ترین ابزارها برای اندازه‌گیری جریان در شبکه‌های آبیاری و زهکشی به شمار می‌روند. با توجه به اهمیت محاسبه دقیق مقدار دبی عبوری از روی این سرریزها و نیل به اهداف توزیع عادلانه آب، برآورد صحیح ضریب دبی، بسیار مهم است. در این پژوهش با انجام مطالعات آزمایشگاهی و تحلیلی، کاربرد دو مدل سامانه استنتاج فازی، مدل فازی - عصبی تطبیقی در برآورد ضریب دبی سرریزهای لبه تیز و لبه پهن مستطیلی بررسی شد. بدین منظور ابتدا با استفاده از یک فلوم ازمایشگاهی ،آزمایش‌ها بر روی سرریزها انجام شد. سپس توانایی مدل‌های سامانه استنتاج فازی و فازی –عصبی تطبیقی بهینه شده با الگوریتم تکرار شونده در پیش‌بینی ضریب دبی بر اساس نتایج حاصل از این بررسی‌ها مشخص گردید. با توجه به تحلیل های آماری انجام شده، مدل هوشمند استنتاج فازی-عصبی به علت دارا بودن کمترین خطا با RMSE=0.042 و R^2=0.96 برای برآورد ضریب دبی سرریز لبه تیز و با RMSE=0.044و 〖 R〗^2=0.95 برای ضریب دبی در سرریز لبه پهن به عنوان مناسب‌ترین روش جهت برآورد ضریب دبی سرریزهای لبه تیز و لبه‌پهن معرفی شد.