جستاری در بازشناسی نظم در موسیقی و جایگاه آن در معماری با تاکید بر ملاحظات کاربردی و زیبایی شناسانه

نویسندگان

1 گروه معماری واحد بین المللی ارس تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

doi
10.22034/jgeoq.2025.541149.4318
چکیده

معماری و موسیقی دو عرصه‌ی هنری‌اند که توسط انسان خلق و درک می‌شوند. موسیقی تراوش احساسات و اندیشه‌های آدمی و مبین حالات درونی وی می‌باشد و معماری را می‌توان موسیقی جامد نامید، چراکه می‌تواند همان احساسات و اندیشه‌ها را در کالبدی از مصالح به نمایش گذارد. موسیقی بیشتر در بُعد زمان معنادار می‌شود و معماری در بُعدمکان. همه هنرها در نهایت راهی به سوی انتزاع و تجربه می گشایند لذا می توان مشابهات زیادی بین معماری و موسیقی یافت زیرا در آفرینش معماری تخیل هنری و صورتهای ذهنی هنرمند توسط عنصر ابهام که از کاربرد نمادهایی از فرمهای عینی در ساختمان بنا حاصل می شود خود را به مرز تجرید و انتزاع می رساند، جایی که موسیقی در آن جایگاهی رفیع دارد. مسئله‌ای که این نوشتار به آن پرداخته است، بارزترین و پراهمیت‌ترین وجه پیوندی میان این دو هنر است که موجبات رابطه ای عمیق میان این دو هنر فراهم می‌کرده و آن ، ملاحظات کاربردی و زیبایی شناسانه این دو هنر است. گویی در حال و هوا و کیفیت فضاهای موسیقی و معماری گذشته چیزی وجود داشته که امروزه تغییر کرده است. هدف این نوشتار بررسی سیر تاریخی و تحولی پیوند مفهومی میان این دو هنر، یعنی بررسی نظم در موسیقی و جایگاه آن در معماری است.