بررسی علل احتمالی کاهش کمی و کیفی مقالات ورودی به مجلات علمی حوزه کشاورزی ایران

نویسندگان

1 دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

doi
10.22034/ijpp.2025.2021854.486
چکیده

در سال‌های اخیر، بسیاری از مجلات علمی در حوزه کشاورزی ایران با کاهش هشدار آمیز تعداد و کیفیت مقالات ارسالی مواجه شده‌اند. این روند، نه‌تنها سبب اختلال در چرخه تولید علم در این حوزه شده، بلکه اعتبار و پایداری مجلات تخصصی را نیز با خطر مواجه ساخته است. در این مقاله، با رویکردی تحلیلی و مستند، به برخی علل ساختاری و درونی این پدیده پرداخته شده ‌است. از جمله عوامل کلان می‌توان به کاهش جذابیت رشته‌های کشاورزی برای دانشجویان نخبه، افت حمایت‌های مالی پژوهشی، و گسست میان نظام آموزش عالی و نیازهای واقعی بخش کشاورزی اشاره کرد. در سطح مجلات نیز عواملی چون گرایش به پذیرش مقالات پژوهشی کامل، کند و طولانی بودن فرآیند داوری، و نبود بستر تعاملی پیرامون مجله، در این بحران مؤثر بوده‌اند. پیامدهای این روند بر آموزش تحصیلات تکمیلی، اعتبار بین‌المللی، و مشارکت پژوهشگران جوان مورد بحث قرار گرفته است. در پایان، راهکارهایی نظیر بازنگری در سیاست‌های پذیرش مقالات، تنوع‌بخشی به انواع مقالات و زمینه های علمی مقالات، انتشار شماره‌های ویژه، و ارتقاء تعامل علمی پیشنهاد می‌شود. این مقاله تلاش می‌کند با آغاز گفتمانی آگاهانه در جامعه پژوهشگران کشاورزی، زمینه بازسازی جایگاه مجلات کشاورزی ایران را فراهم آورد.