فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ویروس موزاییک هندوانه (watermelon mosaic virus, Potyvirus citrulli, WMV) از ویروسهای مهم آلوده کنندۀ کدوئیان در دنیا محسوب می‌شود. در این مطالعه تاثیر نانو ذرات اکسید روی بر نشانه‌های بیماری، صفات رشدی، رنگدانه‌های گیاهی و قند کل در گیاه خیار رقم سوپردومینوس آلوده به ویروس موزائیک هندوانه (WMV) بررسی گردید. نانوذرات اکسید روی بر روی گیاهچه‌های دو تا سه برگی با غلظت 250 و 500 میلی‌گرم/لیتر نانوذرات دو مرتبه و به فاصله 24 ساعت یکبار محلول‌پاشی شد. پس از گذشت 24 ساعت از محلول‌پاشی دوم، زادمایه ویروس موزائیک هندوانه به گروه‌های تیماری مورد نظر مایه‌زنی مکانیکی شد. آزمایش به صورت فاکتوریل دو عاملی (نانوذره و WMV) در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا گردید. یک ماه پس از اعمال تیمارها ویژگی‌های ریخت شناسی، ویژگی‌های بیوشیمیایی و شدت علائم بیماری بررسی و اندازه‌گیری شد. بر اساس نتایج بدست آمده ویروس منجر به کاهش وزن تر اندام هوایی و ریشه، طول گیاه، تعداد برگ و گل، رنگدانه‌های گیاهی نسبت به شاهد شد. غلظت 250 میلی‌گرم/لیتر نانوذره نسبت به 500 میلی‌گرم/لیتر در حضور بیمارگر نشانه‌های بیماری را کاهش داد و شاخص‌های رشدی و رنگدانه‌های گیاه را نسبت به حضور بیمارگر به تنهایی بهبود بخشید. بدلیل کاهش خسارت بیماری و عدم اثرات مخرب زیست محیطی این نانوذره، گزینه مناسبی جهت مدیریت بیماری ویروس‌ موزائیک هندوانه است. استفاده از غلظت 250 میلی گرم/لیترنانوذرات اکسید روی برای بهبود عملکرد این رقم خیار آلوده به WMV پیشنهاد می‌شود. این مطالعه نخستین گزارش از ارزیابی اثر نانوذرات اکسید روی در مدیریت ویروس موزاییک هندوانه (WMV) در گیاه خیار است.