مرور سیستماتیک ایمنی‌زایی واکسن‌های کووید-19 در شیر و سرم مادران شیرده بر اساس شواهد موجود

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.

2 دانشیار گروه علوم پایه، دکترای تخصصی فیزیولوژی پزشکی، گروه علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2022.21381
چکیده

مقدمه: واکسن‌های کرونا ویروس سندرم حاد تنفسی 2 (SARS-CoV-2) در سراسر جهان در حال تجویز هستند. بااین‌حال، زنان شیرده از روند آزمایش‌های بالینی حذف شدند و اطلاعات محدودی درباره ایمنی واکسن‌ها در برابر SARS-CoV-2 در زنان شیرده در دسترس است. بنابراین، اطلاعات جامعی برای تصمیم‌گیری آگاهانه مادران در مورد لزوم واکسیناسیون در مهار گسترش این ویروس مورد نیاز است. مطالعه مروری حاضر با هدف آشنایی با لزوم واکسیناسیون مادران شیرده علیه ویروس SARS-COV2 و آگاهی از پاسخ‌های ایمنی ایجاد شده در پلاسما و شیر مادران پس از تزریق واکسن‌های COVID-19 انجام شد. روش‌کار: در این مطالعه مروری سیستماتیک، از منابع اطلاعاتی Google Scholar، PubMed وScience Direct در محدوده زمانی 2021 تا 2022 برای استخراج مقالات پژوهشی حاوی اطلاعات و ایمنی شیر و سرم مادران شیرده واکسینه شده علیه SARS-COV-2 استفاده شد. مقالاتی که با هدف نگارش مقاله ارتباط نداشتند، از روند مطالعه حذف شدند. یافته ­ها: از 1770 مقاله مربوط به جستجوی اولیه، داده‌های 30 مقاله دربرگیرنده معیارهای ورود بودند. از بین واکسن‌های موجود، تنها اثرات 3 واکسن آسترازنکا، فایزر و مدرنا بر روی ترشح آنتی‌بادی در شیر و سرم مادر مشخص‌ شده بود. نتایج تحقیقات حاضر تأییدکننده حضور آنتی‌بادی‌های ضد SARS-CoV-2 در سرم و شیر مادران واکسینه شده است؛ به‌طوری‌که IgG پس از واکسیناسیون، آنتی‌بادی غالب گزارش ‌شده در بسیاری از پژوهش‌ها بود. بنابراین، برخلاف ایمنی پس از ابتلاء به ویروس، پاسخ اختصاصی واکسن در تسلط IgG است و نه IgA. نقش IgM نیز کم‌رنگ‌تر از سایر آنتی‌بادی‌ها بود. نتیجه ­گیری: واکسیناسیون مادران شیرده اثرات حفاظتی شیر در برابر عفونت COVID-19 را تقویت می‌کند. لازم است تلاش بیشتری برای تشویق مادران شیرده به واکسیناسیون و حمایت از شیردهی در طول همه‌گیری این بیماری انجام شود.