برساخت بزهکاری جنسی علیه مردان: تحلیل کیفی بزهدیدگی جنسی مردان
نویسندگان
1 دانش آموختۀ کارشناسی ارشد حقوق کیفری و جرمشناسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22059/jqclcs.2026.393969.2010چکیده
بزهدیدگی جنسی مردان، بهرغم اهمیت بالای روانی، اجتماعی و حقوقی آن، یکی از موضوعات کمتر پژوهششده در ادبیات جرمشناسی و روانشناسی بهشمار میآید. این تحقیق با هدف شناسایی ابعاد پیچیدۀ این پدیده و تحلیل پیامدهای روانی، اجتماعی و حقوقی ناشی از آن انجام شده است. پرسش اصلی مقاله بر این مبنا استوار است که چگونه تجربۀ بزهدیدگی جنسی بر مردان تأثیر میگذارد و چه الگوهای بزهکاریای در این حوزه قابل تشخیص است. روش تحقیق بهصورت آمیخته (کیفی ـ نظری) طراحی شده و دادههای کیفی از طریق مصاحبههای عمیق با 29 نفر از متخصصان و 10 نفر از بزهدیدگان، با بهرهگیری از روش دلفی و نمونهگیری گلولهبرفی، گردآوری و با نرمافزار MAXQDA تحلیل شدهاند. یافتهها نشان میدهد که کلیشههای جنسیتی و هنجارهای مردسالارانه، گزارشدهی بزهدیدگی مردان را دشوار ساخته و به انزوای اجتماعی، اضطراب، افسردگی و اختلالات استرس پس از سانحه در قربانیان انجامیده است. همچنین بزهکاران در قالب تیپهای موقعیتی، سلطهجو، انتقامجو، روانپریش و سازمانیافته، همچنین زنان در موقعیتهای سوءاستفادهگرانه طبقهبندی شدهاند. نتایج تحقیق بر ضرورت بازنگری در سیاستهای کیفری و ایجاد سازوکارهای حمایتی تخصصی برای قربانیان مرد تأکید دارد و نشان میدهد که تغییر نگرشهای فرهنگی و ارتقای آگاهی عمومی نقش اساسی در بهبود وضعیت این گروه آسیبپذیر ایفا میکند.
