رویکرد جرم‌شناسانه به وظیفه‌ها و اختیارهای «بازپرس» در فرآیند کیفری

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jqclcs.2024.380986.1940
چکیده

در قانون آیین دادرسی کیفری 1392 وظایف و اختیارهای بازپرس در یافته‌های جرم‌شناسانه نیز ریشه دارد. بازپرس باید در پرتو یافته‌های جرم‌شناسی نظری به شناسایی عوامل جرم‌زا و بررسی پیامدهای تصمیم‌های قضایی و بر اساس آموزه‌های جرم‌شناسی کاربردی به پیشگیری از جرم، بازپروری مجرمان، بازدارندگی، توان‌گیری، برقراری سازش میان بزهکاران و بزه‌دیدگان مبادرت ورزد. بر این اساس، بازپرس هنگام تصمیم‌گیری در زمینۀ احضار، دستگیری، قرارهای تأمین کیفری، زداینده‌های تعقیب، به‌کارگیری دادرسی فناورانه، تشکیل پروندۀ شخصیت برای بزهکاران، حمایت از بزه‌دیدگان، گواهان و آگاهان جرم باید به بنیان و پیامدهای جرم‌شناسانه آن توجه کند. بنابراین بازپرس باید با یافته‌های جرم‌شناسانۀ آشنا و بهره‌مند از زیرساخت‌های لازم برای استفادۀ نظام‌مند از اختیارهای برخوردار شود. در این نوشتار، رویکرد جرم‌شناسی نظری و جرم‌شناسی کاربردی به وظایف و اختیارهای بازپرس در فرایند کیفری بررسی می‌شود.