برآورد احتمالات بارش روزانه با استفاده از مدل زنجیره مارکف در اقلیم‌های مختلف ایران

نویسندگان

1 عضو هیاًت علمی بخش مهندسی آب/ دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب/ بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

3 عضو هیاًت علمی بخش مهندسی آب/ دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
چکیده

برای تجزیه و تحلیل آماری پیشامدهایی که مستقل نبوده و به پیشامدهای قبلی خود وابسته می‌باشند، از زنجیره مارکف استفاده می‌شود. در این مطالعه، احتمالات پیشامدهای متوالی روزهای خشک و تر 15 ایستگاه  سینوپتیک کشور با اقالیم مختلف از اقلیم خشک سرد تا مرطوب معتدل با استفاده از روش زنجیره‌ مارکف مورد تحلیل قرار گرفت. برای دستیابی به احتمالات پیشامدهای متوالی روزهای خشک و تر از آمار بارش روزانه ایستگاه‌های کرمان، مشهد، شیراز و بندرعباس طی سال‌های مطالعاتی 2009-1978، ایستگاه‌های تبریز، خرم‌آباد، اصفهان، تهران، زاهدان، اهواز، اردبیل و گرگان طی سال‌های مطالعاتی 2008-1978، ایستگاه زنجان طی سال‌های مطالعاتی 2007-1978، ایستگاه یاسوج طی سال‌های مطالعاتی 2008-1987 و ایستگاه ساری طی سال‌های مطالعاتی 2008-2000 بهره گرفته شد. آمار مزبور بر اساس ماتریس شمارش تغییر حالت روزهای بارانی و فاقد بارش مرتب شده، سپس ماتریس احتمال تغییر وضعیت بر اساس روش درستنمایی بیشینه محاسبه گردید. همچنین نقشه‌های خطوط هم احتمال طول موسم خشک مورد نظر تهیه شدند. نتایج نشان داد که احتمال عدم بارش در ایستگاه‌ها مطالعاتی با اقلیم‌های خشک از 811/0 تا 909/0، با اقلیم‌های نیمه‌خشک از 685/0 تا 84/0 و با اقلیم‌های معتدل و مرطوب از 695/0 تا 728/0 متغیر می‌باشد.