فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مجتهد در مقام اجتهاد با دو عنصر موضوع و حکم روبروست؛ دو بحثی که بیش از پیش مورد توجه اندیشمندان علوم مرتبط با فقه و شریعت قرار داشته است و مسائل نوپدید در حوزه موضوع‌شناسی مسائل فقهی و اندیشه مقاصدی در حوزه مفهوم‌شناسی احکام بوده‌اند؛ حل مسائل نوپدید به کمک مقاصد الشریعه یکی از پرتکرارترین اندیشه‌ها است. این دو مفهوم از یک‌سو درون خود با چالش‌هایی روبرو هستند و از سوی دیگر با قرارگرفتن کنار یکدیگر، اندیشه مقاصدی در مواجهه با حل مسائل نوپدید، با چالش‌های درونی متنوع‌ و جدیدتری روبرو می‌شود که کارامدی آن را کم‌رنگ می‌کند. ازآنجاکه این دو مفهوم همچنان در مرحله نقض و ابرام هستند، عمده چالش‌ها نتیجه آگاهی‌نداشتن کافی به مسائل موضوع‌شناسی فقهی و تمسک خارج از ضوابط به مقاصد شریعت حاصل شده است. پژوهش پیش‌رو مبتنی بر روش تتبعی و تحلیلی، بعد از شرح اجمالی مفاهیم اجتهاد مقاصدی و مسائل نوپدید با شمارش بیست‌وپنچ چالش‌ پیش‌روی رویکرد مقاصدی در مواجهه با مسائل نوپدید خواهد بود تا بتواند پاسخگوی شبهه‌های مختلف متفکران در زمینه به‌کارگیری مقاصد شریعت به عنوان ابزاری اجتهادی باشد.