ارزیابی رابطۀ کنش ارتباطی و پایداری شهری (مطالعۀ موردی: شهر تهران)
نویسندگان
1 استاد (تمام)، دانشکدة معماری و شهرسازی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکدة معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
3 استاد (تمام)، دانشکدة معماری و شهرسازی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22059/jhgr.2018.251259.1007637چکیده
بسط نظریةکنش ارتباطی دیدگاههای نوینی را در برنامهریزی شهری پدید آورده است و تدوین شاخصهای کنش ارتباطی با رویکرد شهرسازی میتواند مبنایی برای برنامهریزان شهری باشد. باتوجهبه اینکه راه حصول پایداری توجه توأمان به بُعد اجتماعی درکنار ابعاد اقتصادی و محیطی و برقراری ارتباط متعادل میان آنهاست و باتوجهبه اینکه پژوهشی با محتوای ارتباط بین کنش ارتباطی با پایداری شهری در کشور انجام نگرفته است، در این پژوهش سعی شده شاخصهای کنش ارتباطی و برقراری ارتباط میان مؤلفههای کنش ارتباطی و پایداری شهری استخراج شود. در این راستا، فرضیات پژوهش تدوین شد که بر وجود رابطهای معنادار بین کنش ارتباطی و پایداری شهری در شهر تهران بهعنوان نمونة موردی دلالت دارد. این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی است. چارچوب نظری این پژوهش براساس مطالعات اسنادی است. شناسایی شاخصهای کنش ارتباطی در دو مرحلة کتابخانهای و تحلیل کیفی با بهکارگیری فن دلفی فازی انجامگرفته است و بخش عملیاتی پژوهش با روش تحلیل کمی و براساس مطالعات میدانی انجام شده است و فرضیات تحقیق در نرمافزار SPSSبا بهکارگیری دادههای مربوط به 384 پرسشنامه آزمون شده است. طبق نتایج تحلیل کیفی، شاخصهای کنش ارتباطی در چهار گروه اصلی شامل حضور در فضای شهری، عقلانیت ارتباطی، نگرش انتقادی، و سرمایة اجتماعی تدوین شد و نتایج تحلیل کمی نشان داد تغییرات کنش ارتباطی در پایداری شهری و همة ابعاد آن تأثیر مستقیم و بسیار زیادی دارد و تقویت کنش ارتباطی میتواند به افزایش پایداری در شهر تهران منجر شود. نتایج بهدستآمده میتواند بهعنوان چارچوبی مفهومی در طرحها و برنامههای شهری بهمنظور ارزیابی و ارتقایکنش ارتباطی و به دنبال آن پایداری شهری در اختیار پژوهشگران و برنامهریزان شهری قرار گیرد.
