مهار گل‌جالیز (Orobanche cernua) روی گوجه‌فرنگی با استفاده از بنزوتیادیازول و بررسی تغییرات آنزیمی آن

نویسندگان

1 عضو هیات علمی بخش گیاهپزشکی دانشکده کشاورزی- دانشگاه جیرفت

2 مربی، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت.

4 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گیاه‌شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
چکیده

گل‌جالیز (Orobanche spp.) انگل مطلق ریشه گیاهان دولپه و دارای خسارت فراوان می‌باشد. بنزوتیادیازول به‌عنوان ماده محرک، پتانسیل القای مقاومت در برخی گیاهان را دارد. در این پژوهش، تأثیر غلظت‌های مختلف BTH (10، 100 و 500 میلی‌گرم در لیتر) در القای مقاومت در گیاه گوجه‌فرنگی در برابر گل‌جالیز  Loefl Orobanche cernua موردمطالعه قرار گرفت. ابتدا حساسیت هفت رقم نسبت به بیمارگر ارزیابی شد. دو رقم ارلی‌اربانا و سوپرچف به ترتیب به‌عنوان متحمل‌ترین و حساس‌ترین ارقام جهت آزمایش  گلخانه‌ای بعدی انتخاب شدند. نشاءها قبل از انتقال به گلدان‌های حاوی 20 میلی‌گرم بذر گل جالیز، به مدت یک ساعت در غلظت‌های مختلف BTH خیسانده و همچنین 15 روز بعد، مجدداً آبیاری شدند. پس از سه ماه، شاخص‌های رشدی میزبان و بیمارگر بررسی و اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که رقم متحمل و تمامی غلظت‌های BTH در مهار بیمارگر مؤثر بودند. غلظت mg/l100 و 500 در رقم ارلی‌اربانا مهار صددرصدی بیمارگر را دربر داشت. همچنین تغییرات فعالیت آنزیم فنیل‌آلانین‌آمونیالیاز و پراکسیداز در زمان‌های 24، 48، 72 و 96 ساعت بعد از کاربرد BTH موردبررسی قرار گرفت. بر اساس نتایج، بیشترین فعالیت آنزیمی در رقم ارلی‌اربانا در غلظت mg/l 500 در حضور گل‌جالیز حاصل شد. درمجموع، استفاده از ترکیبات تجاری BTH به‌عنوان یک فعال‌کننده سیستم دفاعی گیاه و یک ترکیب جدید، ساده و سازگاربامحیط‌زیست می‌تواند جهت مهار گل‌جالیز در کشاورزی پایدار بکار رود.