بررسی تأثیر عدم قطعیت مدل‌های چرخه عمومی جو و اقیانوس (AOGCM) و سناریوهای انتشار گازهای گلخانه‌ای بر رواناب حوضه تحت تأثیر تغییر اقلیم، مطالعه موردی: حوضه قرنقو، آذربایجان شرقی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری /مهندسی منابع آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 استادیار /پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، پاکدشت، ایران.

doi
چکیده

این تحقیق تأثیر پدیده تغییر اقلیم بر رواناب حوضه قرنقو در دوره 2039-2010 میلادی را با لحاظ نمودن عدم قطعیت مربوط به مدل‌های AOGCM1 و سناریوهای انتشار گازهای گلخانه‌ای، بررسی می‌نماید. ابتدا مقادیر دما و بارش ماهانه هفت مدل‌ AOGCM تحت سناریوهای A2 و B2 در دوره آتی و دوره پایه 2000-1971 برای حوضه، تهیه شده و سپس کوچک مقیاس شدند. نتایج نشان از کاهش بارندگی و افزایش دما در دوره آتی داشته، به‌طوری که دمای حوضه در دوره آتی برای سناریوی A2‌ بین 2/0 تا 3 و برای B2 بین 3/0 تا 4 درجه سانتی‌گراد نسبت به دوره پایه افزایش می‌یابد. همچنین حوضه در دوره آتی شاهد افزایش بارندگی برای فصل پاییز و کاهش آن برای فصل تابستان بوده و محدوده تغییرات بارش برای سناریوی A2‌ بین 93- تا 139% و برای B2 بین 61- تا 157% خواهد بود. برای دخالت عدم قطعیت مدل‌های AOGCM، این مدل‌ها وزن‌دهی شدند. با واسنجی مدل IHACRES  رابطه بارش ـ رواناب ماهانه حوضه شبیه‌سازی شده و با استفاده از روش مونت کارلو تعداد 2000 نمونه از تابع توزیع احتمالاتی ماهانه دما و بارندگی کوچک مقیاس شده حوضه، تولید گردید. با معرفی این مقادیر به IHACRES، 2000 سری رواناب ماهانه در دوره آتی شبیه‌سازی گردید. نتایج نشان می‌دهند که متوسط رواناب سالانه دراز‌مدت در دوره آتی به میزان 73/1 برای A2 و 44/0 متر مکعب بر ثانیه برای B2 نسبت به دوره مشاهداتی افزایش نشان می‌دهد. این افزایش رواناب برای سناریو A2 بیشتر از سناریوی B2 خواهد بود.