فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: از دست رفتن سریع استخوان بعد از یائسگی تا حدودی به‌علت تشکیل رادیکال‌های آزاد است و ترکیبات فنلی برخی گیاهان باعث از بین رفتن این رادیکال‌های آزاد شده و به احتمال زیاد تخریب استخوان را سرکوب می‌کند. مطالعه حاضر با هدف مقایسه اثر عصاره گیاه پنج‌انگشت و مریم‌گلی در برخی فاکتورهای استئوژنیک در زنان یائسه انجام شد. روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی سه‌سوکور در سال 1394 بر روی 99 نفر از زنان یائسه مراجعه‌کننده به مرکز سنجش تراکم استخوان انجام شد. افراد به‌طور تصادفی به سه گروه دریافت عصاره گیاه پنج‌انگشت، قرص مریم‌گلی و پلاسبو تقسیم شدند و مداخله به‌مدت 3 ماه انجام شد. آزمایشات مربوط به فاکتورهای استئوژنیک (آلکالین فسفاتاز، استئوکلسین، تلوپپتید- c (CTx)، قبل و بعد از مداخله انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 16) و آزمون‌های کای اسکوئر، تحلیل واریانس، تی جفتی و تعقیبی LSD انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: میانگین آلکالین فسفاتاز، استئوکلسین و تلوپپتید-c بعد از مداخله در مقایسه با قبل از مداخله در گروه مریم‌گلی و پنج‌انگشت کاهش داشت (001/0>p). بر اساس نتایج آزمون تعقیبی LSD، تفاوت میانگین نمره آلکالین فسفاتاز (05/0>p)، استئوکلسین و تلوپپتید-c بین گروه پنج‌انگشت و مریم‌گلی با گروه کنترل بعد از مداخله تفاوت آماری معنا‌داری داشت (05/0>p)، ولی تفاوت میانگین نمره تلوپپتید-c بین گروه پنج‌انگشت و مریم‌گلی بعد از مداخله از لحاظ آماری معنادار نبود (118/0=p). نتیجه‌گیری: عصاره گیاه پنج‌انگشت و مریم‌گلی پس از مداخله در کاهش برخی فاکتورهای استئوژنیک نظیر آلکالین فسفاتاز، استئوکلسین و تلوپپتید-c مؤثر بود.