بررسی عناصر ایدئولوژیک در رمان «بابایار» اثر محمدرضا یوسفی

نویسندگان

1 استادیار/دانشگاه پیام نور

2 کانون پرورش فکری کودکان

doi
10.30473/pl.2020.7377
چکیده

ایدئولوژی به دلیل پیوستگی ناگزیر با عقاید و افکار افراد، همیشه در روند تصمیم‌گیری‌ها و جریانات زندگی مردم نقشی انکار ناپذیر داشته و دارد. نویسندگان آثار ادبی نیز از این امر مستثنی نبوده و بی تردید آن‌ها نیز متأثر از ایدئولوژی‌های خود هستند؛ علاوه بر آن گاهی نیز ایدئولوژی‌های نظام آموزشی مسلط بر جامعه را تبلیغ می‌کنند. از این رو، پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی رمان «بابایار» نوشتة محمدرضا یوسفی را از منظر ایدئولوژی‌های آشکار و پنهان بر اساس آرای مارکس، آلتوسر، گرامشی بررسی کرده است. در این پژوهش معلوم گردید بیشتر ارزش‌های مورد بحث در این آثار عبارتند از راستگویی، فداکاری، دفاع از میهن و ... که در این رمان‌ها به صورت ایدئولوژی آشکار رخ نموده‌اند که این مسأله به دغدغة نوسندگان و ساختار آموزشی مسلط بر جامعه برمی‌گردد. از ایدئولوژی‌های پنهان این کتاب‌ها نیز می‌توان به تلاش نیروهای مسلط یا فرادَست برای حفظ حکومت خود بر جامعۀ فرودست از طریق ساختارهای آموزشی و قهریه اشاره کرد.به هر حال این ایده ها به خوانندگان اجازه می دهد تابه تفسیرتفکرنویسنده بپردازد و با متن درگیر شود.