تأثیر مکمل ویتامین D3 همراه با خودمراقبتی بر سطح سرمی آن در مادران شیرده: یک کارآزمایی بالینی

نویسندگان

1 استادیار گروه بهداشت باروری، مرکز تحقیقات مراقبتی پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

2 مربی گروه بهداشت باروری، مرکز تحقیقات مراقبتی پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2021.19063
چکیده

مقدمه: با توجه به شیوع زیاد کمبود ویتامین D به‌خصوص در زنان شیرده و اهمیت خودمراقبتی این مادران برای تأمین غلظت کافی ویتامین D، مطالعه حاضر با هدف تعیین تأثیر مکمل ویتامین D همراه با خودمراقبتی بر سطح سرمی آن در مادران شیرده انجام شد. روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی در سال 98-1397 بر روی 70 مادر شیرده مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی و درمانی شهرستان تکاب که با کمبود ویتامین D سرمی (D3 کمتر از 30 نانوگرم بر میلی‌لیتر) مواجه بودند، انجام شد. غلظت 25 هیدروکسی ویتامین D سرم تمام مادران در دو نوبت، بدو ورود و 3 ماه بعد از اتمام مداخله اندازه‌گیری شد. افراد با روش نمونه‌گیری تصادفی‌سازی بلوکی به دو گروه 35 نفره (گروه آزمون و کنترل) تقسیم شدند. آموزش خودمراقبتی در 4 جلسه، با فاصله 7 روز به‌صورت چهره‌به‌چهره همراه با پیگیری تلفنی برای گروه مداخله اجرا گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 16) و آزمون­های تی مستقل و من‌ویتنی انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: دو گروه قبل از مداخله از نظر متغیرهای دموگرافیک همگن بودند. پس از انجام آموزش‌های خودمراقبتی، غلظت ویتامین  D3سرم گروه مداخله نسبت به کنترل افزایش معناداری پیدا کرد (001/0>p). نتیجه‌گیری: علاوه بر تجویز برنامه غذایی غنی از ویتامین D به مادران شیرده، خودمراقبتی و القاء روان‌شناختی رفتارهای مراقبت از خود در استفاده از مکمل ویتامین D در مادران شیرده مؤثر است.