ارزیابی تأثیر ثبات سیاسی بر واردات گندم در ایران و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس
نویسندگان
1 دانشگاه تبریز
2 دانشگاه محقق اردبیلی
3 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22034/iaes.2025.2035920.2073چکیده
تأمین محصول گندم به عنوان غذای اصلی مردم در بسیاری از کشورهای جهان همواره مورد توجه سیاستگذاران قرار داشته است. لذا، در طول زمان، سیاستهای مختلفی در جهت تأمین گندم در کشورهای مختلف اتخاذ شده است که از آن جمله میتوان به آسانگری واردات این محصول اشاره کرد. لذا، در این پژوهش به ارزیابی تأثیر ثبات سیاسی بر واردات گندم در کشورهای حوزه خلیج فارس پرداخته شد. بدینمنظور، از رهیافت رگرسیون دادههای ترکیبی (پانل) کوانتایل و دادههای آماری مربوط به مؤلفههای واردات گندم در ایران و پنج کشور منتخب حوزه خلیج فارس در بازه زمانی سالهای 2021-2010 میلادی استفاده شد. نتایج نشان داد که افزایش ثبات سیاسی منجر به افزایش واردات گندم در کشورهای حوزه خلیج فارس میشود؛ بهگونهای که تأثیر ثبات سیاسی بر واردات گندم در کشورهای با ثبات سیاسی بیشتر همچون عربستان سعودی و کویت به صورت کلی بیشتر از کشورهای دارای ثبات سیاسی کمتر مانند ایران است. از سوی دیگر، متغیر رشد جمعیت دارای تأثیر مثبت بر واردات گندم در کشورهای حوزه خلیج فارس میباشد؛ بهگونهای که این تأثیر در کشورهای ایران، عراق و عمان که دارای جمعیت بیشتری میباشند، به صورت نسبی بیشتر از دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس است. در نهایت، با توجه به تهدیدهای بالقوه در زمینه تولید داخلی گندم در ایران و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس، راهبرد ارتقای ثبات سیاسی از طریق تقویت بیش از پیش رابطههای بینالمللی و ترویج همکاریهای منطقهای در زمینه تجارت خارجی غذا به عنوان راهبرد کلیدی بررسی شده در این پژوهش مورد تأکید قرار گرفت.