فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مطابق نظریه برساخت­گرایی اجتماعی، واقعیت­های زندگی روزمره چیزی جز تظاهرات عینی فرایندهای ذهنی افراد نیستند که تنها از راه دلالت­های لفظی و زبانی محفوظ و در قالب گفتمان­ها بازنمایی می­شوند؛ بنابراین، واقعیت­های جهانِ اجتماعی، محصول زبان و به عبارت دقیق­تر محصول و برساخته گفتمان­ها هستند. جرم نیز همچون دیگر واقعیت­های اجتماعی درنتیجه همین فرایند معنابخشی به پدیده­ها برساخته می­شود. بر همین اساس، تغییر در گفتمان­ها نیز موجب تغییر در برساخته­ها و ازجمله تعریف جرایم و قوانین کیفری می­شود. در این نوشتار، با اتخاذ چنین رویکردی به فرایند قانونگذاری کیفری، فرایند تصویب قانون «انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات» مصوب 6/11/1387 با استفاده از روش تحلیل محتوا و تحلیل گفتمان بررسی‌شده است. نتایج این تحقیق از قابلیت ارزیابی برساخت­گرایانه فرایند تصویب قانون موردبحث و به‌طور مشخص وابستگی قلمروی جریان آزاد اطلاعات به گفتمانی که درصدد معنابخشی به آن است، حکایت دارد؛ زیرا یافته­های تحقیق نشان می­دهد قانون آزادی اطلاعات همراه با تغییراتی در منافع کنش‌گران فرایند جرم­انگاری و تغییر گفتمان حاکم بر آنان دچار تحولاتی بنیادین گشته است.