ارزیابی پیامدهای انتقال آب رودخانه ارس به دریاچه اورمیه در دشت مغان
نویسندگان
1
2 دانشگاه آزاد اسلامی
3 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22034/iaes.2021.538640.1865چکیده
از چالشهای جدی در طرحهای انتقال آب بین حوضهای وجود پیامدهای محیط زیستی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی ناشی از اجرای آن است. هدف از این تحقیق شناسایی و اولویت بندی پیامدهای طرح انتقال آب بین حوضهای رودخانه ارس به دریاچه اورمیه در دشت مغان با استفاده از نظر خبرگان و متخصصان مرتبط با حوزهی آب است. لذا در این راستا، از پرسشنامه محققساخته به منظور شناسایی پیامدهای مؤثر از سه دیدگاه محیطزیستی، اقتصادی و اجتماعی- سیاسی، از روشهای اِنتروپی و تاپسیس به منظور به منظور محاسبه وزن و اولویت بندی آنها استفاده شده است. تجزیه و تحلیل یافته های این پژوهش با استفاده از تکمیل 30 پرسشنامه دریافتی، 28 پیامد را از جنبه های محیط زیستی، اقتصادی و اجتماعی- سیاسی برای ارزیابی طرح انتقال آب بین حوضهای منطقه مورد بررسی شناسایی کرده است که شامل 16 پیامد محیط زیستی، چهار پیامد اقتصادی و هفت پیامد اجتماعی- سیاسی بوده است. همچنین نتایج وزن دهی پیامدهای طرحهای انتقال آب بین حوضهای رودخانه ارس به دریاچه اورمیه در دشت مغان با استفاده از روش اِنتروپی نشان داد که از جنبه محیط زیستی پیامد کاهش آب قابل دسترس، از جنبه اقتصادی پیامد افزایش از دست رفتن زمینهای کشاورزی و ضرورت واردات غذا و از جنبه اجتماعی- سیاسی پیامد افزایش بی توجهی به حقآبه های اجتماعی به ترتیب بیشترین وزن را در بین دیگر پیامدها به خود اختصاص داده اند. همچنین، نتایج روش تاپسیس نشان داد که از مهمترین پیامدهای انتقال آب رودخانه ارس به دریاچه اورمیه در دشت مغان به ترتیب شامل پیامدهای محیطزیستی، اجتماعی- سیاسی و اقتصادی است. از اینرو پیشنهاد میشود پیش از اجرای طرحهای انتقال آب بین حوضهای، پیامدهای محیطزیستی، اقتصادی و اجتماعی توسط سازمانهای مرتبط با حوزه آب بررسی شود تا میزان آسیب و زیان آتی ناشی از آن کاهش یابد.