فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فیلوسفر سطح اندام­ های هوایی گیاهان و مکانی برای زندگی ریزموجودات است. ریزوسفر ناحیه‌ای از ریشه بوده که میکروارگانیسم­ های خاک تمایل زیادی به آن دارند و از ترشحات ریشه به عنوان منابع کربن و انرژی استفاده و بر سر غذا و مکان با هم رقابت می­ کنند. به منظور بررسی تاثیر باکتری­های فیتوسفر پنبه در خصوصیات و میزان رشد گیاه­چه پنبه، باکتری­هایی از فیتوسفر به صورت اپی­فیت و اندوفیت از بوته و بذر گیاه پنبه در مناطق مختلف پنبه­ کاری و مزارع استان گلستان جداسازی شد. تک کلنی­ های باکتریایی خالص‌سازی شده، بر اساس خصوصیات مورفولوژیک نظیر رنگ، اندازه، فرم حاشیه و ظاهر کلنی‌ها خالص­سازی شدند. به منظور تاثیر باکتری­ ها روی رشد گیاه­چه، بذور به مدت 10 دقیقه با سوسپانسون باکتری به رقت CFU 106 خیسانده و تعداد بذور جوانه­ زده در روزهای سوم و ششم شمارش شده، تعداد 10 عدد بذر به صورت تصادفی در هر تیمار انتخاب و صفاتی مانند سرعت جوانه ­زنی، طول رشد ریشه ­چه و ساقه چه، وزن تر و خشک ریشه ­چه، وزن تر و خشک ساقه­ چه، وزن تر و خشک کل، مقدارآب بافت ریشه چه، ساقه ­چه و کل اندازه گیری شدند براساس آزمون­ های بیوشیمیایی و فنوتیپی، تکثیر و تعیین ترادف ژن 16SrRNA نمایندگان برتر سویه­ ها مشخص شدند. جدایه ­های Bacillus pumilus MR11، B. pumilus MR12، B. pumilus MR13، B. safensis MR21، B. safensis MR22 و Stenotrophomonas pavanii MR31 به عنوان جدایه­ های برتر به صورت اندوفیت و از ریزوسفر جداسازی و شناسایی شدند. همچنین گونه­ های Pseudomonas fluorescens، P. syringae و Pantoea annanatis نیز به عنوان گونه­ های اپی­فیت از گیاه و بذر جداسازی و شناسایی شدند. براساس مقایسه میانگین­ های صفات مورد بررسی گیاه­چه ­های شش روزه تیمار ناشی از سویه Bacillus pumilus MR11 و B. pumilus MR12 بالاترین طول ریشه ­چه و ساقه­ چه و وزن تر ساقه­ چه رابه ترتیب با 6/67، 6/76 سانتیمتر، 1/15 گرم، 5/7، 6/25 سانتیمتر و 1/17 گرم داشتند. با توجه به اینکه سویه ­های B. pumilus MR12 و S. pavanii MR31 بالاترین درصد و سرعت جوانه­ زنی را نیز دارا بودند، لذا استفاده آنها به عنوان تیمار بذری می­توانند، موجب افزایش درصد و سرعت جوانه­ زنی بذور شده و در کاهش میزان خسارت ناشی از بیماری­های اول فصل و مرگ گیاه­چه موثر باشند. نظر به اینکه از نظر ظرفیت مقدار آب گیاه­چه نیز این سویه­ ها برتر بودند بررسی تاثیر آنها در جوانه ­زنی بذور پنبه در شرایط شور در تحقیقات آتی توصیه می­ گردد. این اولین گزارش از جداسازی باکتری­ های B. safensis، B. pumilus و S. pavanii از ریزوسفر و به صورت اندوفیت پنبه در ایران می ­باشد.