بررسی پژوهشهای انجامشده بر روی آثار سیمین دانشور با رویکرد نقد زنمحور
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشگاه شهرکرد
2 استادیار. دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان
doi
چکیده
زن و زنانگی در طول تاریخ به قلم مردان، ترسیم شده و همواره از دیدگاهی مردانه به جامعهشناسانده شده است. پس از اینکه زنان خود قلم به دست گرفتند، تفاوتها و واقعیتهای زیادی از هویت زنانه مطرح شد که پیش از آن کمتر مورد توجه بود. سیمین دانشور یکی از اولین نویسندگان زن ایرانی است، که در نگاشتن هویت و ذهینت زنانه سهم بهسزایی داشته است و همین امر موجب شده تا پژوهشگران زیادی به بررسی زن در آثار دانشور بپردازند و با نشان دادن جایگاه زن در آثار وی، جایگاه زن در جامعة کنونی را تحلیل کنند. در این مقاله برای بررسی بهتر پژوهشهای زنمحور در ادبیات فارسی، نگارنده ابتدا تمام آنها (از سال 1313 تا 1391) را جمعآوری و دستهبندی کرد. بررسیها نشان داد که در حوزة ادبیات معاصر و در بخش داستان، بیشترین میزان پژوهش بر روی آثار سیمین دانشور انجام شده است. در این مقاله تلاش شده با بررسی موضوعی این آثار و توجه به نحوه ورود پژوهشگران به موضوع مورد بحث، میزان انطباق آنها با آراء فمینیستی، مورد بحث قرار گیرد. بررسیها نشان میدهد پژوهشگران در این مسئله که زن و ذهنیت زن ایرانی مهمترین دغدغة سیمین دانشور در آثار داستانی اوست اتفاق نظر دارند، اما سوگیریهای اولیه در برخی پژوهشها باعث ایجاد تناقضات در نتایج برخی از پژوهشها شده است و این مسئله لزوم اتخاذ یک روش مشخص در آغاز کار را روشن میسازد.