بررسی تأثیر سوء‌مصرف استروئید آنابولیک آندروژنی بر باروری مردان: مطالعه مروری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری بهداشت باروری، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری بهداشت باروری، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 دکتری بهداشت باروری، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد، ایران.

4 مربی گروه مامایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، بجنورد، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2021.18307
چکیده

مقدمه: علاقه جوانان به ورزش­های قدرتی سبب استفاده زیاد استروئیدهای آنابولیک (AAS) بدون توجه به عوارض طولانی­‌مدت آن شده است. از این رو، مطالعه مروری حاضر با هدف بررسی تأثیر داروهای AAS بر باروری مردان انجام شد. روش­کار: در راستای هدف مطالعه مروری حاضر، جستجو در پایگاه­های اطلاعاتی Google Scholar، Irandoc، ISC،‌ Science Direct،‌‌Proquest ، ‌Pubmed، Scopus و Magiran با کلید واژه‌های داروهای انرژی­زا، باروری مردان، اسپرماتوژنز، استروئید آنابولیک آندروژنی و AAS بدون محدودیت سال انجام شد. از مجموع 8453 مقاله استخراج شده، پس از بررسی عنوان، چکیده و معیارهای ورود و خروج، در نهایت 33 مقاله مورد بررسی قرار گرفت. یافته­ها: داروهای AAS عوارض طولانی مدتی بر سیستم­ باروری مردان دارند؛ به‌طوری‌که اسپرماتوژنز را از طریق 4 مکانیسم اولیه شامل اثرات مستقیم بر سلول­های جنسی، تغییر محور هیپوتالاموس، هیپوفیز و بیضه، اختلال عملکرد نعوظ یا انزال و کاهش میل جنسی مختل می­کند. همچنین با مهار بازخورد منفی در سطوح LH و FSH نیز سبب کاهش تولید تستوسترون و سرکوب اسپرماتوژنز می­گردد. اکثر عوارض پس از قطع مصرف، برگشت­پذیرند، اما مصرف طولانی­مدت در سنین باروری و مراحل تکامل بیضه سبب اختلال در آنالیز مایع منی و پارامترهای عملکردی اسپرم می­شود و امکان پاسخ به درمان جایگرین هم وجود ندارد. هنوز اطلاعات کافی برای زمان مورد نیاز جهت برگشت قدرت باروری مردان بعد از قطع مصرف گزارش نشده است. نتیجه­گیری: مصرف بی‌رویه داروهای AAS اثرات نامطلوب درازمدتی بر سلامت باروری مردان دارد، از این رو وجود اقلام متنوع و ناشناخته دارو در بازار، حجمه تبلیغات در باشگاه‌ها و فضای مجازی و مصرف زیاد دارو بدون توجه به عوارض آن، نیازمند اقدامات مدیریتی جهت حل این معضل بهداشت جهانی و حفظ سلامت باروری مردان دارد‌، لذا آموزش به جامعه، ورزشکاران، مربیان و ارائه­دهندگان مراقبت­های بهداشتی توصیه می­شود.