نقدی بر مفهوم جرم اقتصادی در قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392)
نویسندگان
1 فارغ التحصیل دوره دکترای حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشیار دانشگاه شهید بهشتی
doi
JQCLCS-201506-1031 (R1)چکیده
جرایم اقتصادی نه تنها نظام اقتصادی بلکه تمام سطوح نظام اجتماعی را دچار چالش میکند و باید این دسته از جرایم با سیاست جنایی جامعی کنترل شود. فضای اقتصادی ایران هم بهدلیل ابتلا به آسیبهای عدیده، نسبت به نظامهای اقتصادی پیشرفته، زمینۀ مساعدتری برای ارتکاب جرم اقتصادی ایجاد میکند، درحالیکه نظام حقوقی بهویژه حقوق کیفری ایران تدبیر خاصی در برابر این دسته از جرایم ندارد. قانون جدید مجازات اسلامی برای نخستین بار به روش «تبیین حصری مصادیق» مفهومی از جرم اقتصادی ارائه کرده است. اما بهدلیل ابهام در مصادیق، عدم جامعیت مصادیق و فقدان معیار خاص برای تمییز جرایم اقتصادی از سایر جرایم، این مفهوم بیش از آنکه به نفع نظام حقوقی باشد به نفع مجرمان اقتصادی واقعی است. این نوشتار با تبیین مفهوم نوین جرم اقتصادی و ارائۀ تعریف جدید و کلنگر از آن، به بررسی و نقد مفهوم جرم اقتصادی در قانون جدید مجازات اسلامی میپردازد.