شناسایی عوامل مؤثر در عدم مشارکت مرتع‌داران در اجرای طرح‌های مرتع‌داری شهرستان کهگیلویه

نویسندگان

1 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

3 : استادیار گروه مرتع‌داری‌، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

doi
10.22059/jrwm.2015.53880
چکیده

  در دهه‌های اخیر، مقابله با عوامل تخریب مراتع و تلاش در جهت احیای مراتع، به منزلة گامی اساسی در راستای توسعة پایدار، لازم و ضروری بوده است. اما، با توجه به وسعت زیاد عرصه‌های منابع طبیعی و نیاز به نیروی انسانی بسیار زیاد برای حفاظت و احیای این منابع، به‌نظر می‌رسد مشارکت بهره‌برداران عرصه‌های مذکور بهترین وسیله برای توسعة این منابع باشد. از این رو، هدف کلی این تحقیق شناسایی موانع مشارکت مرتع‌داران در اجرای طرح‌های مرتع‌داری در بخش مرکزی شهرستان کهگیلویه است. این تحقیق از نوع کاربردی و روش پژوهش همبستگی است. ابزار تحقیق پرسشنامه است. جامعة آماری تحقیق حاضر 197 نفر از مرتع‌داران است که از این تعداد بر اساس فرمول کوکران، 110 نفر به عنوان نمونه به کمک روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. تجزیه و تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار SPSS16 صورت گرفت. داده‌های تحقیق حاکی از آن است که میزان عدم مشارکت اکثریت بهره‌برداران (6/77 درصد) در حد متوسط است. از سوی دیگر، بین عوامل فردی و روان‌شناختی، اجتماعی، آموزشی، اقتصادی، سیاسی، و عدم مشارکت مرتع‌داران در اجرای طرح‌های مرتع‌داری رابطة منفی و معنی‌داری در سطح 99/0 وجود دارد. همچنین، بر اساس یافته‌های موجود، عوامل آموزشی و اجتماعی در مجموع 6/53 درصد از تغیرات واریانس عدم مشارکت مرتع‌داران را تبیین کردند. از این رو، به منظور مشارکت بیشتر مرتع‌داران در اجرای طرح‌های مرتع‌داری شهرستان کهگیلویه، توجه خاص به عوامل مذکور می‌تواند زمینه‌ساز مشارکت هر چه بیشتر مرتع‌داران باشد.