تهیه و بهینه سازی فرمولاسیون های مایع و میکروکپسول Talaromyces flavus برای مدیریت بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجه فرنگی

نویسندگان

1 دانشیار، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.

2 استادیار، بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان یزد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران

3 مربی پژوهش، بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران.

4 استادیار، ، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.

5 دانشیار، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.

doi
10.22092/bcpp.2023.364217.355
چکیده

با توجه به پیشرفت‌های اخیر در کاربرد زیست فناوری در علوم مختلف، در سال‌های اخیر نیز تحقیقاتی در زمینه تهیه انواع فرمولاسیون‌های زیستی مایع و میکروکپسول‌های سوسپانسیون و پودر از عامل مهم قارچی مهارگر Talaromyces flavus صورت پذیرفته است. در این بررسی، نسبت به بهینه‌سازی فرمولاسیون‌های مذکور و به کارگیری آن‌ها در گلخانه‌های تجاری اقدام شده است. بدین منظور، ابتدا یک نوع فرمولاسیون مایع (فرمولاسیون مایع دربردارنده محیط کشت Potato Dextrose Broth، دمای 25 درجه سلسیوس و تثبیت‌کننده دی سیکلوسرین یا نیترات سدیم)، یک نوع میکروکپسول به شکل سوسپانسیون و نوعی میکروکپسول پودری برای کاربرد در گلخانه‌های گوجه‌فرنگی تهیه شد. برای بهینه‌سازی فرمولاسیون مایع، مناسب‌ترین امولسیون کننده‌ها و چسباننده‌ها از لحاظ سوسپانسیون شوندگی، Tween 20 و کربوکسی‌متیل‌سلولز مشخص شد. برای بهینه‌سازی میکروکپسول‌های سوسپانسیون و پودر نیز مناسب‌ترین ترکیب پلیمر+ سورفکتانت از لحاظ حلالیت‌پذیری به ترتیب ترکیب آلجینات+ مریستل الکل و گوارگام+ لیگنوسولفات کلسیم تعیین شد. بررسی‌های مربوط به گلخانه‌های تجاری، طی یک سال در دو منطقه یزد و اصفهان با سابقه آلودگی به بیماری پژمردگی فوزاریومی انجام شد. هر بررسی در قالب طرح آماری بلوک‌های کامل تصادفی با هشت تیمار در چهار تکرار انجام گرفت . تیمارها عبارت بودند از: 1 تا 3– هر یک از فرمولاسیون های مایع، میکروکپسول سوسپانسیون و میکروکپسول پودر با روش افزودن به خاک، 4 تا 6– هر یک از فرمولاسیون های مذکور با روش غوطه‌ورسازی ریشه نشاء، 7– قارچ‌کش تالارومین با روش افزودن به خاک، 8– شاهد (بدون کاربرد فرمولاسیون و قارچ‌کش). ارزیابی تیمارها با تعیین درصد وقوع و درصد شدت بیماری پژمردگی فوزاریومی صورت پذیرفت. نتایج نشان داد که میکروکپسول پودر با روش آغشته‌سازی نشاء و فرمولاسیون مایع با روش افزودن به خاک به ترتیب با کاهش درصد شدت بیماری به میزان 91/6 و 68/4 درصد نسبت به شاهد از موثرترین تیمارها بوده‌اند. با توجه به نتایج به دست آمده، روش تولید و به کارگیری هر یک از فرمولاسیون‌های میکروکپسول و مایع Talaromyces flavus به عنوان دانش فنی تلقی شده و می‌توان نسبت به انجام مراحل تجاری‌سازی آن‌ها اقدام نمود.