بررسی برخی از اسانسهای گیاهی بر روی رشد و تولید بیوفیلم باکتریهای Pectobacterium carotovorum و Pectobacterium atrosepticum
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه گیاه پزشکی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
2 دانش آموخته دکتری، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان،خرم آباد، ایران
3 استادیار، گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
4 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران
5 دانش آموخته دکتری، گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
doi
10.22092/bcpp.2023.360551.324چکیده
این تحقیق با استفاده از برخی ترکیبات طبیعی برای مدیریت بیماریهای پوسیدگی نرم باکتریایی با عامل sp. Pectobacterium انجام شد. اسانس گیاهان بهلیمو (Lippia citriodora)، پونۀ کوهی (Origanum vulgare)، گوش بره (Phlomis fruticose)، مرزه (Satureja spicigera) و میخک (Syzygium aromaticum) با روش تقطیر با آب، استخراج و اثر بازدارندگی آنها در برابر بیمارگرهای باکتریایی عامل پوسیدگی نرم Pectobacterium carotovorum و Pectobacterium atrosepticum در شرایط آزمایشگاهی بررسی شد. اثرات ضدمیکروبی اسانسهای گیاهان دارویی به روش نشت در آگار نشان داد که تمامی اسانسهای مورد مطالعه دارای اثرات بازدارندگی معنیداری (P≤0.01) در جلوگیری از رشد بیمارگرهای باکتریایی بودند. اثر حداقل غلظت مهارکنندگی رشد (MIC) اسانسها بر تشکیل بیوفیلم دو عامل بیمارگر، نشان داد که در غلظت بالای MIC اسانس، یعنی در غلظت 125 پیپیام بیوفیلم تشکیل نشده ، اما در غلظتهای کمتر مثل 62/15 پی پی ام، بیوفیلم تشکیل شد. محاسبه غلظت بازدارنده افتراقی (شاخص (FIC حاکی از این بود که ترکیبهای اسانس مرزه با بهلیمو علیه باکتری P. carotovorum فاقد اثر بودند. تجزیه و تحلیل عناصر سازندۀ اسانسها با کروماتوگرافی گازی–طیفسنجی جرمی (GC–MS)نشان داد که سیس–توجون (47/17%)، ایزوژرانیول (23%)، سیس–پیپریتنون (5/29%)، کارواکرول (5/88%) و اوژنول (7/98%) به ترتیب ترکیبات فعال اصلی در اسانسهای فرار گوش بره، بهلیمو، پونۀ کوهی، مرزه و میخک بودند. نتیجه این که اسانسهای مورد مطالعه دارای اثرات ضدمیکروبی بر باکتریهای مذکور بوده و از بین اسانسهای مورد بررسی اسانسهای بهلیمو و گوش بره قویتر بودند. براساس تحقیقات حاضر به نظر میرسد مادۀ مؤثره این دو اسانس در کنترل بیماری باکتریایی مورد نظر قابل استفاده باشد. همچنین توصیه میشود تاثیر این دو اسانس برای کنترل باکتری های بیماریزای دیگر بررسی گردد.